Dayanıklılık; sistematik düşüncede kaç farklı kuramsal kökende incelenmektedir ?
“Resilience (Dayanıklılık)”; sistemik düşüncede 3 farklı kuramsal kökende incelenmektedir (UN-Habitat) (Şekil 2.3).
3. Sosyo-ekolojik kuram (Socio-ecological Resilience)
Dayanıklılığı sistematik düşüncede hangi kuramlar incelemektedir ?
Dayanıklılık; sistemik düşüncede 3 farklı kuramsal kökende incelenmektedir.
3. Sosyo-ekolojik kuram
“Sürdürülebilir Ekonomi” için kritik derecede önemli olan faktörler nelerdir?
Endüstriyel ve ekonomik büyümeyi teşvik etme, teknolojiye yatırım yapma, risk yönetim planı oluşturma; “Sürdürülebilir Ekonomi” için kritik derecede önemlidir.
Birleşmiş Milletler İnsan Yerleşimleri Programı (UN-Habitat)’a göre Sürdürülebilir Kentsel Gelişim için katalizör olan faktör nedir?
Birleşmiş Milletler İnsan Yerleşimleri Programı (UN-Habitat)’a göre Dayanıklılık (Resilience); Sürdürülebilir Kentsel Gelişim için bir katalizördür.
Birleşmiş Milletler İnsan Yerleşimleri Programı (UN-Habitat) kapsamında yapılan Dayanıklılık çalışmalarının amacı nedir ?
| UN-Habitat kapsamında yapılan Dayanıklılık (Resilience) çalışmalarının amacı; yerel yönetimlere ve ilgili paydaşlarına, • kentsel alanları yaşam adına daha güvenli yerlere dönüştürmelerinde, • potansiyel şokların ve streslerin etkilerini absorbe etmek ve etkilerinden çabuk toparlanmak için kapasitelerini geliştirmelerinde ve |
• sürdürülebilirlik süreçlerinde destek olmaktır.
Birleşmiş Milletler İnsan Yerleşimleri Programı (UN-Habitat) için kentsel dayanıklılık sürecinde göz önünde bulundurulması gereken kritik konseptler nelerdir?
UN-Habitat için kentsel dayanıklılık sürecinde; şoklar ve stresler, kentsel sistemler, kent sakinleri, ölçülebilirlik, devamlılık, dönüşebilme, sürdürülebilirlik, değerlendirmek, planlamak, harekete geçmek, göz önünde bulundurulması gereken kritik konseptlerdir.
Kentin dayanıklılık profili ortaya konduktan sonraki paydaş dağılımı aşaması hangi bölümlerden oluşmaktadır?
| Kentin dayanıklılık profili ortaya konduktan sonra kentin dayanıklılık paydaşlarının belirlenmesi gerekmektedir. Kamu kurum ve kuruluşlarının, özel sektörün, akademinin, sivil toplum kuruluşlarının ve toplumun; kentsel dayanıklılık inşa sürecinde birlikte hareket etmesi ve koordinasyon içinde olması çok kıymetlidir. Paydaş dağılımı aşaması; • detaylı bir paydaş haritasının oluşturulması, • ilgili paydaşların sorumluluklarının ve yetkilerinin analiz edilmesi, • karar verme süreçlerine bariyer koyan dağıtılmış sorumluluk ve yetkilerin belirlenmesi, • paydaşlara güç, alaka ve kaynaklar bakımından etkileşim analizinin yapılması, • alınacak aksiyonlara katılımı sağlamak için |
paydaşlara bilgiye ve kanıta dayalı bilgilerin hazırlanması; bölümlerinden oluşmaktadır.
Dayanıklılık aksiyonlarını belirlemek ve süreci düzenlemek için sorulması gereken sorular nelerdir?
| Dayanıklılık aksiyonları belirlenirken bazı sorular ve cevapları sürecin oluşturulmasında yardımcı olmaktadır. Aşağıdaki sorular dayanıklılık aksiyonlarını belirlemek ve süreci düzenlemek için önemlidir. Cevaplar dayanıklılık noktasında yapılması gerekenler için yol göstericidir. • Mevcut kaynaklar ile ne yapılabilir? • Kamu fonları için ne kadar ek bir bütçeye ihtiyaç duyulmaktadır? • Mevcut fonksiyonlar nasıl geliştirilir? • Mekânsal özellikler nasıl bir değişim talep eder? • Organizasyonel olarak ne yapılabilir? • Kentsel dayanıklılık konu başlığı günlük aktivitelere nasıl aktarılır? • Fonksiyonlar diğer fonksiyonlardan ödün vermeden ve diğerlerini kötüleştirmeden nasıl daha iyileştirilir, geliştirilir? • Kentsel dayanıklılık stratejisinin gereklerini uygularken ilgili paydaşlar nasıl entegre edilebilir? Toplanan veriler, ilgili analizler ve dayanıklılık aksiyon sorularının cevapları birlikte holistik bakış açısıyla değerlendirildiğinde kentin dayanıklılık, risk ve kapasite profili hakkında önemli ve kritik bilgiler sunmaktadır. |
Bu bilgiler alınacak aksiyonların temel girdileri olmalıdır.
City Strength Diagnostic (CSD)’ye göre kent profilini anlamak için gözden geçirilmesi gereken parametreler nelerdir?
City Strength Diagnostic (CSD)’ye göre kent profilini anlamak için kurumsal yapı, mekânsal gelişim, sosyal doku, sorunlar, ekonomik gelişim, kalkınma ajandaları gözden geçirilmelidir.
Önceliklendirme, hangi kriterler/başlıklar incelenerek yapılır?
Önceliklendirme safhası; kentsel dayanıklılığı artırmak adına yapılacak eylemlerin ve yatırımların öncelik sıralamasının yapıldığı aşamadır.
Önceliklendirme;
Streslerin ve şokların değerlendirilmesi bölümünde kenti etkileyecek öncelikli şoklar ve stresler belirlenmekte, sorunların en çok toplumun hangi kesimine ve kentin en çok hangi bölgesine etki edeceği ortaya konmaktadır. Bu sorunların hangi sektörleri nasıl etkileyeceğinin analiz edilmesi önemlidir. Aynı zamanda sorunların; sektörlerin birbirlerine bağımlılıkları ve bağlılıkları noktasında nasıl bir etki bıraktığının anlaşılması da gerekmektedir.
100 Dayanıklı Kent (100 RC)’ye göre Kentsel dayanıklılık nedir?
100 Dayanıklı Kent (100 RC)’e göre Kentsel dayanıklılık (urban resilience); bireylerin, toplumun, kurumların, işletmelerin ve sistemlerin; hangi akut şok ve kronik stresi tecrübe ettiğine bakmaksızın hayatta kalma, adapte olma ve büyüme kapasitesidir.
100RC Kentsel dayanıklılık karakteristikleri nelerdir?
| 100RC Kentsel dayanıklılık karakteristiklerini 7 ana başlıkta toplamıştır. Bunlar; - Geçmiş tecrübelerden ve bilgiden öğrenme - Kaynakları verimli kullanmak ve alternatif kaynak oluşturma becerisi - Karar alma süreçlerinde geniş istişareye önem verme - Farklı sistemlerin ve kurumların birlikte çalışabilme becerisi - Yönetilebilir, iyi tasarlanmış dayanıklı sistemler - Yedek kapasite, sistem, ağ varlığı |
-Değişen koşullar karşısında değişme ve adapte olma yeteneğidir.
100 Dayanıklı Kent (100 RC)’nin geliştirdiği Kent Dayanıklılık İndeksinin boyutları nelerden oluşmaktadır?
100 Dayanıklı Kent (100 RC); kentlerin kentsel dayanıklılık oluşturma süreçlerinde kullanabilecekleri “kent dayanıklılık indeksi (City Resilience Index)” geliştirmiştir. Bu indeks kapsamında kentlerin dayanıklılığı 4 boyut, 12 hedef ve 52 gösterge ile ortaya konulmaktadır. 100RC tarafından oluşturulan “Kent Dayanıklılık İndeksi” boyutları; sağlık ve refah, ekonomi ve toplum, altyapı ve ekosistem, liderlik ve strateji başlıkları ile oluşturulmuştur.
Kent Dayanıklılık İndeksi’nin birinci önemli boyutunun başlıkları nelerdir ?
| 100 RC Kent Dayanıklılık İndeksi’nin birinci önemli boyutu “Sağlık ve Refah” dır. |
Bu boyut, kentsel dayanıklılık adına minimum hasar görebilirlik, geçim kaynakları ve istihdam çeşitliliği ve insan sağlığı için etkili önlemler hedeflerini belirlemiştir.
Kent Dayanıklılık İndeksi’nin üçüncü boyutu nelerden oluşmaktadır?
Kent Dayanıklılık İndeksi’nin üçüncü boyutu; “Altyapı ve Ekosistem” başlığından oluşmaktadır.
Kent Dayanıklılık İndeksi’nin ikinci önemli boyutunun başlıkları nelerdir ?
| Kent Dayanıklılık İndeksi’nin ikinci önemli boyutu “Ekonomi ve Toplum” başlığıdır. Bu |
boyuta ait hedefler; sürdürülebilir ekonomi, kapsamlı güvenlik ve hukukun üstünlüğü, ortak kimlik ve toplumsal destek başlıklarında oluşturulmuştur.
Kent dayanıklılığı neyi tanımlamaktadır?
| Kent dayanıklılığı; kentin işlevselliğine ait kapasitesini tanımlamaktadır. |
Dayanıklı kentlerde yaşayan ya da çalışan insanlar – özellikle yoksul ve savunmasız olanlar – karşılaştıkları şoklar ve stresler ne olursa olsun hayatta kalır ve başarırlar.
Kent Dayanıklılık İndeksi’nin dördüncü boyutu nedir?
Kent Dayanıklılık İndeksi’nin dördüncü boyutu “Liderlik ve Strateji” olarak belirlenmiştir.
İnsanlık; sürdürülebilir gelişim için hangi iki faktör arasındaki dengeyi kurmak zorundadır ?
İnsanlık; sürdürülebilir gelişim için kalkınma ve çevre arasındaki dengeyi mutlaka kurmak zorunda hatta geldiğimiz koşullarda kararlarını; çevre baskın olacak şekilde oluşturmak zorundadır.
Sorun ile karşılaşma anında dayanıklılık için kritik derece önemli olan faktörler nelerdir?
Sorun ile karşılaşma anında kentsel bileşen, sektör ve sistemlerinin dayanıklılık karakteristiklerine sahip olmaları ve bu sorunların üstesinden gelecek yetenek, kapasite, kabiliyet ve devamlılığı risk tabanlı politikalarla, kararlarla, uygulamalarla, holistik yaklaşımlarla üretilen projelerle, disiplinler-üssü çalışmalarla yapılarında oluşturmuş olmaları dayanıklılık için kritik derece önemlidir.