Çevre, Gıda, Su, Sağlık Sorunları Karşısında Kentsel Dayanıklılık ve Sürdürülebilirlik

karasal ekosistemler ormanlar, çöller, kutuplar, tundralar, çalılıklardır

sucul ekosistemler göller, nehirler, denizler, okyanuslardır 

Yaşanabilir alanlar; tarım alanları, ormanlar, çalılık- lar ve fundalıklar, kentsel alanlar ve tatlı su kaynaklarından oluşmaktadır.

Sürdürülebilir bir yaşam için ekosistemin önemli parçası ormanların korunması;

• yaşamın temel girdilerinden oksijenin kaynağı olmasından,

• toprağı korumasından,

• gıda temini açısından,

• su ve besin döngüsünde önemli rol almasından,

• su havzalarını korumasından,

• kağıt, kereste vb. endüstriyel kullanımların kaynağı olmasından,

• erozyonu önlemesinden,

• sel ile mücadele kapasitesini artırmasından,

• karasal türlerin yarısından fazlasının evi ol- masından,

• okyanuslardan sonra en büyük karbon yutağı olmasından,

• iklimi düzenleyici etkisinden dolayı çok önemlidir.

•  

Çölleşme; genel olarak kurak alanda diyebileceğimiz kurak, yarı kurak ve kuru yarı nemli alanlarda insan faali- yetleri, iklim değişikliği vb. faktörlerden kaynaklanan top- rak bozulmasıdır.

“Roland Berger, 2050” çalışmasına göre insan faaliyetleri, dünya kara yüzeyinin dörtte üçünü, okyanus alanın ise üçte ikisini değiştirmiştir.

Biyoçeşit- lilik kaybı, türlerin neslinin tükenmesine, neslin tükenmesi de ekosistemin kaybol- masına neden olabilir. Bu kayboluş; besin zincirinde bozulmayı, sera gazı emisyonun artmasını, ham madde ve kaynak sıkıntısını ve bir ekosistem hizmetinin verilmemesini tetikleyebilir. Bu olası durumlar yaşamın sürdürülebilirliği önünde ciddi tehditlerdir.

BM’ye göre okyanuslar; solunan oksije-
nin en az yarısını (%50-80) ürettiğinden,
insan faaliyetlerinden kaynaklı karbondiok-
sitin dörtte birinden fazlasını ve ortaya çıkan ısının yaklaşık %93’ünü absorbe ettiğinden yaşam içinde kri- tik bir rol üstlenmektedir.

Kaynak sürdürülebilirliği gelecek yıllara ait ih- tiyaçların karşılanması için çok önemlidir. Enerji güvencesizliği, ham maddeye erişim problemleri, su sıkıntısı ve gıda ile ilgili sorunlar, önümüzdeki süreç- leri baskılayacak kritik kronik streslerden bazılarıdır.

Almanya %48’lik geri dönüşüm oranı ile birinci sırayı almaktadır.

İnsanlık, ekosistemleri korumalı ve kendisi için sür- dürülebilir dayanıklı ekolojik kentler oluşturmalıdır.

• Sürdürülebilir dayanıklı ekolojik kentlerde enerji tasarrufu ve verimliliği önceliklidir. Yakın mesafede planlanan konutlar, iş yer- leri, eğitim tesisleri ve diğer temel ve sosyal servisler ile hem enerji tasarrufu hem de za- man tasarrufu sağlanır.

• Sürdürülebilir dayanıklı ekolojik kentler- de doğa dostu ulaşım önceliklidir. Bisiklet, toplu taşıma ve temiz enerji kaynağı ile çalı- şan motorlu araçlar tercih edilir.

• Sürdürülebilir dayanıklı ekolojik kentlerde yerelleşme önceliklidir. Bu kentlerde gıda, su ve enerji bağımlılığı sorunları inovatif yaklaşımlar ile çözülür. Kentsel süreçler için gerekli malzeme, ham madde ve kaynak tedariki; yerellik, yeteri kadar kullanım ve yeniden kullanılabilirlik kriterlerine göre oluşturulur.

• Sürdürülebilir dayanıklı ekolojik kentler, do- ğaya saygılı tüketim alışkanlıklarına sahiptir. Fazlasını üretmez ve yeteri kadar tüketir.

Gıda güvencesizliğini yaratan;

• arz – talep uyumsuzluğu,

• yerelde üretim yapılmaması,

• gıdada dışa bağımlılık,

• gıdaya fiziksel olarak erişememe,

• ekonomik yeterliliğinin olmaması,

• iklim krizinin tarımsal faaliyetler üzerindeki olumsuz etkileri vb. nedenlerdir.

Gıda Dayanıklılığı; akut şoklar, kronik stresler karşısında, acil durum ve kriz anlarında kentlerin tüm kentlisi için sis- tematize ettiği sağlıklı, yeterli, güvenli ve besleyici gıdaya hem fiziksel hem de sos- yo-ekonomik olarak erişme yeteneği ve becerisidir.

Gıda ile ilgili güvencesizliğin or- tadan kaldırılması adına;

• üretkenliğin artırılması,

• karbonsuz süreçlerde üreti- min gerçekleştirilmesi,

• talebin doğru yönetilmesi,

• tarımsal faaliyetler ve doğal ekosistemler arasındaki ilişki- nin sağlıklı kurgulanması,

• teknolojiyi ve inovatif çö- zümlerinin üretim süreçleri- ne dâhil edilmesi önemlidir.

Gelecekte özellikle Kuzey Afrika’nın, Orta Doğu’nun ve Hindistan ve çevre ülkelerinin bu stresle karşı karşıya kalacağı görülmektedir.

Su ile ilgili problemlerin üstesinden gelmek için;

• Güvenli ve uygun fiyatlı içme suyuna adil erişimin sağlanması,

• Su kalitesinin artırılması,

• Su kirliliğine neden olan tehlikeli kimyasalların ve malzemelerin suya karışmasının önlenmesi,

• Su ile ilgili ekosistemin korunması,

• Su kaynaklarının ve verimliliğinin korunması,

• Bilinçli ve sorumlu tüketimin teşvik edilmesi,

• Su depolama sistemlerinin inovatif çözümlerle geliştirilmesi,

• Su sistemlerinde yapısal, yapısal olmayan ve yönetimsel hasar görebilirlik riskinin azaltılması önem- lidir.

Günümüzde çok çeşitli mikroplar, ilaçlara direnç geliştirmek üzere evrimleşmiştir.

• Oldukça yoğun ilaç tüketimi,

• sağlık ürünlerinde ve hayvan yetiştiriciliğinde aşırı ya da yanlış kullanılan ilaçlar,

• kötü sıhhi koşullar,

• gıda üretiminde uygun olmayan süreçler ve

• hastanede alınması gereken önlemlerin alınmaması, mikropların (parazitler, virüsler, bakteriler veya mantarlar) ilaçlara karşı direnç geliştirmelerine neden olmuştur.

Sağlık dayanıklılığı; akut şok ve kronik stresler karşısında, acil durum ve kriz anlarında hem sağlık tesisle- rinin işlevselliğini korumak hem de bireyleri sağlıklı kılmak adına, kentlerin sağlık süreçleri ve yapıları için geliştirdiği yetenek, beceri ve kabiliyetler bütünüdür.

Kentler; kentsel sürdürülebilirlik için cevre dayanıklılığı, gıda dayanıklılığı, su dayanıklılığı, soğuk dayanıklılığı çalışmalarını hızlandırmalı ve bu becerileri kentsel şüreçlerine kazandırmalıdır.