Planlamaya İlişkin Mevzuat

Planlama; belirlenen bir hedefe ulaşabilmek amacıyla harekete geçmeden önce yapılan hazırlıklar, karar verme ve seçim yapma süreci olarak tanımlanmaktadır. Bir başka tanımlamaya göre ise planlama; bir bütünün parçası olarak doğal ortamın, olanaklarına en uygun ve toplum acısından en yararlı şekilde kullanılmasını sağlamak amacı ile hazırlanan bir düzenleme ve geliştirme programıdır. 

Ulusal planlama sisteminin temel ilkelerini ve hukuki dayanağını Türkiye Cumhuriyeti Anayasası oluşturmaktadır. Anayasaya uygun olarak çıkarılan birçok kanun, kanun hükmünde kararname, tüzük, yönetmelik, genelge ve tebliğ̆, planlamaya ilişkin mevzuatı oluşturmaktadır. Planlama mevzuatının şekillenmesinde ülkenin siyasi ve idari yapısı, ekonomik, sosyal ve kültürel yapısı, sektörel gelişmeler, imzalanan uluslararası anlaşmalar etkili olmaktadır.

1982 Anayasası ile belirlenmiştir.

Kıyı kanunu 03.08.1990 tarih ve 20594 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir. Deniz, tabii ve suni göl ve akarsu kıyıları ile bu yerlerin etkisinde olan ve devamı niteliğinde bulunan sahil şeritlerinin doğal ve kültürel özelliklerini gözeterek koruma ve toplum yararlanmasına açık, kamu yararına kullanma esaslarını tespit etmek amacıyla düzenlenen Kıyı Kanunu, “deniz, tabii ve suni göller ve akarsu kıyıları ile deniz ve göllerin kıyılarını çevreleyen sahil şeritlerine ait düzenlemeleri ve bu yerlerden kamu yararına yararlanma imkân ve şartlarına ait esasları” içermektedir.

Deniz, tabii ve suni göl ve akarsularda, taşkın durumları dışında, suyun kara parçasına değdiği noktaların birleşmesinden oluşan meteorolojik olaylara göre değişen doğal çizgidir

Deniz, tabii ve suni göl ve akarsuların, alçak-basık kıyı özelliği gösteren kesimlerinde kıyı çizgisinden sonraki kara yönünde su hareketlerinin oluşturduğu kumsal ve kıyı kamularından oluşan kumluk, çakıllık, kayalık, taşlık, sazlık, bataklık benzeri alanların doğal sınırı; dar-yüksek kıyı özelliği gösteren kesimlerinde ise, şev ya da falezin üst sınırıdır. Bu sınır doldurma suretiyle arazi elde edilmesi halinde de değiştirilemez.

Deniz ve tabii göllerin kıyı kenar çizgisinden itibaren kara yönünde yatay olarak en az 100 metre genişliğindeki alandır.

İskele, liman, barinak, rıhtım, tersane, tekne imal yeri, duş, gölgelik, soyunma kabini, yaya, yürüyüş ve bisiklet yolları

Mera Kanunu ile daha önce çeşitli kanunlarla tahsis edilmiş veya kadimden beri kullanılmakta olan mera, yaylak, kışlak ve kamuya ait otlak ve çayırların tespiti, tahdidi ile köy veya belediye tüzel kişilikleri adına tahsislerinin yapılması, belirlenecek kurallara uygun bir şekilde kullandırılması, bakım ve ıslahının yapılarak verimliliklerinin artırılması ve sürdürülmesi, kullanımlarının sürekli olarak denetlenmesi, korunması ve gerektiğinde kullanım amacının değiştirilmesi” amaçlanmıştır.

6831 sayılı Orman Kanunu’nun amacı; ormanların korunması, geliştirilmesi ve orman alanlarının genişletilmesi, orman ürünlerine olan ihtiyacın karşılanması ve orman ürünleri sanayiinin geliştirilmesine ilişkin usul ve esasların oluşturulmasıdır

Kanunun amacı toprağın korunmasını, geliştirilmesini, tarım arazilerinin sınıflandırılmasını, asgari tarımsal arazi ve yeter gelirli tarımsal arazi büyüklüklerinin belirlenmesini ve bölünmelerinin önlenmesini, tarımsal arazi ve yeter gelirli tarımsal arazilerin çevre öncelikli sürdürülebilir kalkınma ilkesine uygun olarak planlı kullanımını sağlayacak usul ve esasları belirlemektir.

2873 sayılı Milli Parklar Kanunu’nun amacı ülkemizdeki milli ve milletlerarası düzeyde değerlere sahip milli park, tabiat parkı, tabiat anıtı ve tabiatı koruma alanlarının seçilip belirlenmesine, özellik ve karakterleri bozulmadan korunmasına, geliştirilmesine ve yönetilmesine ilişkin esasları düzenlemektir

Sit alanı, koruma alanı, ören yeri, yönetim alanı ve etkileşim-geçiş sahası

Tarih öncesinden günümüze kadar gelen çeşitli medeniyetlerin ürünü olup, yaşadıkları devirlerin sosyal, ekonomik, mimari ve benzeri özelliklerini yansıtan kent ve kent kalıntıları, kültür varlıklarının yoğun olarak bulunduğu sosyal yaşama konu olmuş veya önemli tarihi hadiselerin cereyan ettiği yerler ve tespiti yapılmış tabiat özellikleri ile korunması gerekli alanlardır.

Tarih öncesinden günümüze kadar gelen çeşitli uygarlıkların ürünü olup, topoğrafik olarak tanımlanabilecek derecede yeterince belirgin ve mütecanis özelliklere sahip, aynı zamanda tarihsel, arkeolojik, sanatsal, bilimsel, sosyal veya teknik bakımlardan dikkate değer, kısmen inşa edilmiş, insan emeği kültür varlıkları ile tabiat varlıklarının birleştiği alanlardır.

Arkeolojik Sitler, kanuna göre insanlığın varoluşundan günümüze kadar ulaşan eski uygarlıkların yer altında, yer üstünde ve su altındaki ürünlerini, yaşadıkları devirlerin sosyal, ekonomik ve kültürel özelliklerini yansıtan her türlü kültür varlığının yer aldığı yerleşmeler ve alanlardır. Aspendos Antik Kenti, Efes-Selçuk, Çatalhöyük arkeolojk sit örnekleridir.

Tarih öncesinden günümüze kadar gelen çeşitli uygarlıkların ürünü olup, topoğrafik olarak tanımlanabilecek derecede yeterince belirgin ve mütecanis özelliklere sahip, aynı zamanda tarihsel, arkeolojik, sanatsal, bilimsel, sosyal veya teknik bakımlardan dikkate değer, kısmen inşa edilmiş, insan emeği kültür varlıkları ile tabiat varlıklarının birleştiği alanlardır

Korunması gerekli kültür varlıklarını ve sit alanlarını doğru- dan etkileyen, sit bölgeleriyle bütünlük gösteren, daha önceden sit sınırları içindeyken sit sınırları dışına çıkarılmış veya sit sınırları dışında tutulmuş korunacak sokak, meydan, yapı grupları ve benzerlerinin yer aldığı, sit bölgeleri arasında kalmış, sitleri doğrudan etkileyen veya koruma amaçlı imar planlarının hazırlanması aşamasında göz önünde bulundurulması gereken alanlardır.

Fiziksel planlama doğal, kültürel, sosyal ve ekonomik pek çok veriyi, dolayısıyla pek çok katmanı içeren bir karar üretim sürecidir. CBS ise bu çok katmanlı süreç içerisinde verilerin daha etkin kullanımı ve yönetimini sağlayan en önemli araçlardan birisidir. Planlama sürecinde, dağınık ve farklı ortamlarda bulunan verilerin CBS aracılığı ile aynı ortama taşınıp sınıflandırılması, depolanması, analiz edilmesi, çakıştırılması, gerektiğinde güncellenerek kullanılması mümkün olmakta, bu da zaman ve emek tasarrufu sağlamaktadır.