Vııı-Xııı. Yüzyıllar Türk Edebiyatı
Deneme Sınavı Soruları
- 20 soru
- Cevap anahtarı açık: çöz, sonucunu gör
- 1
Sultan Veled, az da olsa, gerçek manada Türkçe gazel yazan ilk şairdir. Manzum eserlerinin toplam beyit sayısı 30.000’e ulaşan Sultan Veled’in devrinde velûd (=çok eser veren) bir şair olduğu görülür. Beyit sayısı yaklaşık 12700 olan, kaside, gazel, terci-bend ve rübaî gibi çeşitli nazım şekilleri yer alan bu büyük eserde otuza yakın vezin kullanılmıştır. Divan’ın gazeller bölümünde, Türkçe-Farsça-Rumca yazılmış mülemma manzumeler de bulunmaktadır. Şiirler vezinlere ayrılarak alfabetik bir sırada yazılmıştır. Bu eser Sultan Veled’in hangi eseridir?
- 2
Danişmendliler beyliği, Anadolu Selçukluları tarafından hangi yıl ortadan kaldırılmıştır?
- 3
Anadolu'da Türk-İslam Döneminde ilk ilmi faaliyetler hangi beylik döneminde başlamıştır?
- 4
I. Didaktik bir eserdir.
II. Karmaşık bir dille yazılmıştır.
III. Eser on bölümden (bâb) oluşmaktadır.
Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri Nehcü’l-Ferâdîs için doğrudur?
- 5
Anadolu Selçuklu Devleti’nin her yönden en yüksek devri aşağıdakilerden hangisi zamanında olmuştur?
- 6
Mevlana'nın şiir dili hakkında aşağıdaki yargılardan hangisine varılamaz?
- 7“Cennetin Açık Yolu” ya da “Cennete Giden Yol” anlamına gelen eser aşağıdakilerden hangisidir?
- 8
Anadolu’da asırlar boyunca birlikte okunan Farsça önemli birkaç kitaptan birisidir. Türkçeye çok sayıda çevirisi yapılmış ve şerhler yazılmıştır. Mevlana’nın bu eserini ezberleyip icazet aldıktan sonra dinleyicilere okuyup açıklayan kişilere de Mesnevîhân unvanı verilmiştir. Bu eser Mevlana’nın hangi eseridir?
- 9
Kuruluş aşamasında, yapılanma ve örgütlenme yönünden Büyük Selçuklu medreselerinin örnek alındığı bu medreselerde, eğitim ve öğretim faaliyetleri iyi bir şekilde organize edilmiş ve eğitimin devletin kontrolüne girmesi sağlanmıştır. Hatta eğitim ve öğretim, oluşturulan fiziki mekân ve alt yapı, eğitim ve öğretim kadrosu ve öğretim programı standart bir yapıya kavuşturulmuştur. Bu tip medreselerin en eskisi hangi şehirde inşa edilmiştir?
- 10
XIII. yüzyıl Anadolu'su için aşağıdakilerden hangisi söylenemez?
- 11
Aşağıdaki dillerden hangisi Anadolu’da konuşulan dillerden değildir?
- 12
Harezm bölgesinin Türkleşmesinin önünü açan hükümdar aşağıdakilerden hangisidir?
- 13
Sultan Veled’in 1291 yılında yazdığı ilk mesnevisi olan ve 8760 beyitten oluşan bu eserde, 76 Türkçe beyit bulunmaktadır. Fe’ilâtün mefâ’ilün fe’ilün vezninde yazılan eserin kaynağı Mesnevî’dir. Sultan Veled bu eserinde, insanın kendisini bilmesini öğütlediği gibi, ölmeden önce ölmeyi, ölümsüzlüğe ulaşmak için Tanrı’ya bağlanmayı, aşk ateşiyle pişmeyi ve nefsin kötülüklerden nasıl arınması gerektiğini anlatır. Bunları yapabilmek için de bir mürşide (=rehbere) ihtiyaç olduğunu belirtir. Bu eser Sultan Veled’in hangi eseridir?
- 14
Aşağıdakilerden hangisi Karahanlı dönemi Kur'an tercümelerinden biri değildir?
- 15
Teŋri ança temiş erinç kan bertim kanıŋın kodup içikdiŋ. İçikdük üçün Teŋri ölütmiş erinç. Türk bodun ölti, alkındı, yok boldı. Türk Sir bodun yirinte bod kalmadı. Ida taşda kalmışı kubranıp yiti yüz boldı. İki ülügi atlıg erdi, bir ülügi yadag erdi. Yiti yüz kişig uduzugma ulugı şad erti. Yaggıl tidi. Yagmışı ben ertim.
Verilen örnek hangi yazıttan alınmıştır?
- 16
Doğan Aksan’ın, Köktürk metinlerinin sözvarlığı ve edebî değeriyle ilgili söylediği beş kıstastan hangisi doğru verilmemiştir?
- 17
Uygur edebiyatı, farklı dinlerde yazılmış eserler ile toplum hayatını düzenleyen hukuk vesikalarından ibarettir. Uygur edebiyatı ait olunan dinî çevre ve içeriklerine göre farklı gruplarda ele alınabilir. Aşağıdakilerden hangisi bu gruplardan değildir?
- 18
Bilge Işbara Tamgan Tarkan ve babası İl İtmiş Yabgu’nun, İlteriş Kağan ve Bilge Kağan dönemlerinde yaptıkları hizmetlerin ve savaşların anlatıldığı yazıt aşağıdakilerden hangisidir?
- 19
Aynı aruz kalıbıyla söylenmiş iki mısradan oluşan nazım birimi nedir?
- 20
Kutadgu Bilig'in başında yer alan mensur ve manzum önsözlerde bulunan bilgiler doğrultusunda aşağıdakilerden hangisi Yusuf Has Hacib hakkında söylenemez?