Deneme Sınavı Soruları

Mecma-ı Şuara ve Tezkire-i Üdeba’nın tertibinde, Hammer’in eserindeki gibi kronolojik sıralama esas alınmıştır.

Her padişahın döneminde yaşayan şairlerin kısa hal tercümesini ve şiirlerinden örnekler vermiştir.

Mehmet Siraceddin, Âkif, Şefkat, Ârif Hikmet, Fatin tezkirelerinden yararlanarak ve bunlarda olmayan bazı şairleri de eklemek suretiyle Hammer’in üçüncü cildinin başlangıcı olan 1701 tarihinden itibaren tezkiresini yazmıştır.

Almancasını ilerletmek için Hammer’in “Cami-i Mehasin fi-Terâacim-i Şuara-yı Devlet-i Âl-i Osman” adlı eserini incelemiş ve tercüme etmiştir.

Mehmet Siraceddin 1852 senesine kadar yaşayan şairleri de Fatin tezkiresinden yararlanarak ve kendi tespit ettiği şairleri ekleyerek genişletmiştir.

Tebeddül

Teberru

Tefrişat

Tefrika

Tebelleş

Yalnız I

Yalnız III

I ve II

II ve III

I, II, III

Hz. peygamberin, din büyüklerinin, halifelerin hayatlarını anlatan bir eserdir

Şiirlerini topladığı eseridir

1730’dan 1814’e kadar gelen 125 şair alfabetik olarak dizilmiştir

Ziyaeddin Yusuf Ziya Paşa’nın 1705’te ilk sadrazamlığından Alemdar Mustafa Paşa’nın sadrazamlığına kadar gelen sadrazamları anlatır

II. Mahmut’un 1837’de Tuna vilayetine yaptığı geziyi anlatan eserdir

Biyografik bilgiler azdır.

Antoloji tipi tezkirelere benzemez.

Verilen şiir örneklerinden kesintiye gidilmiştir.

Biyografiye önce örnek şiirle başlanır.

Süslü bir dil ve üslup kullanılmıştır.

Eser, bir önsöz, on sekiz takriz ve 476 şairden meydana gelmiştir.

Tezkiredeki şairler adlarının üçüncü harfine kadar alfabetik olarak sıralanmıştır

Aynı adı taşı­yanların dizilişinde ölüm tarihleri göz önünde bulundurulmuştur.

Riyazi Tezkiresi’ne zeyl olarak yazılmıştır. 

İnşa tarzının bütün özelliklerini taşıyan oldukça süslü ve ağır bir dil ve üslup kullanılmıştır.

Osmanlı Müellifleri

Mecma-ı Şuara ve Tezkire-i Üdeba

Tuhfe-i Nâilî

Kafile-i Şuara

Eslaf

Tevfik’in seyyit ve Mevlevi şeyhi olması nedeniyle eserde Mevlevi şairlerin hayatları ve şiirleri bulunmaktadır

Hacı Tevfik Efendi olarak tanınan sanatçının tek eseridir.

Eserde bir sıra ve düzen yoktur.

1595-1860 yılları arasında yetişen 542 kişinin hayatları kısaca belirtilmiştir.

Şairler yanında şair olmayanlara, hatta bazı Arap ve Acem şairlerine de yer verilmiştir.

Arif Hikmet

Şefkat

Fatin

Esat Efendi

Mehmet Tevfik

Semendî

Ahmed

Nef ’î

Rezmî

Selamî

Esrar Dede Tezkiresi

Enderunlu Akif Bey Tezkiresi

Safayi Tezkiresi

Silahdarzade Tezkiresi

Ramiz Tezkiresi

Kemalü'l-İsmet

Osmanlı Devrinde Son Sadrazamlar

Hoş Sada

Tuhfe-i Naili

Bir Yetimin Sergüzeşti

Ravzu’l-ahyar

Sigetvarname

Şakâyıku’n-numaniyye

Şehrengiz-i Bursa

Şerh-i Hadis-i Erbain

Azerbaycan

Herat

İstanbul

Horasan

Konya

Güftî / Teşrifatü’ş-şuara

Riyazî / Riyazü’ş-şuara

Faizî / Zübdetü’l-eşar

Yümnî / Tezkire-i Şuara

Âsım / Zeyl-i Zübdetü’l-eşar

Hasan Çelebi Tezkiresi’nde olmayan dört şairi (Hakanî, Hızrî, Muidî
ve Meylî) eserine ilave etmiş olması.

Beyanî’nin dili, süs ve özentiden uzak, sade ve açık olması.

Eserindeki biyografileri kısa tutarken bir biyografide olması
gereken bilgileri (doğum yeri, isim, unvan vs) özenle vermeye çalışması.

Tezkirede padişah ve şehzadelere yer verilmesi.

Eserde sadece meşhur olan şairlere yer vermesi

Risale-i Tarif-i Evsaf-ı İstanbul

Füsul-i Erbaa

Nazmü'l-cevahir

Subhatü'l-uşşak

Tezkiretü'ş-şuara ve Tabsıratü'n-nuzema

Beyani

Riyazi

Faizi

Sadıki

Güfti

Döneminde şiire ve inşaya itibar kalmadığı

Şiir yazımında Türkçe’nin giderek önemini yitirdiği

Zamane halkının sanatkârın gerçek değerini anlamaktan uzak olduğu

Dünya arzularının insanı sarhoş ettiği

Hırsın insanların başını döndürdüğü