Beslenme

Beslenme insanın büyümesi gelişmesi, sağlıklı ve üretici olarak yaşaması için gerekli besin öge- lerinin, sindirim aracılığı ile vücuda alınması ve kullanılmasıdır. Sadece karın doyurmak değil vücudumuz için gerekli besin ögelerinden yeterince almaktır.

Beslenme biliminin enerji birimi kaloridir.

İnsan vücudunun en küçük yapı birimi hücredir. Hücre içinde devamlı kimyasal değişimler olmaktadır. Yaşamın devam etmesi için hücre içinde oluşan bu değişikliklere metabolizma denir.

İnsan vücudu için gerekli olan besin ögeleri şunlardır:

• Karbonhidrat

• Protein

• Yağ

• Vitaminler

• Mineraller

•Su

Proteinler;

• Büyüme, gelişme, sağlıklı yaşam ve özellikle zekâ gelişiminde,

• Hücre yapımı ve çalışmasında,

• Hücre onarımı ve yenilenmesinde,

• Bağışıklık sisteminin güçlenmesinde,

• Yara ve yanıkların iyileşmesinde,

• Vücudun asit baz dengesinin sağlanmasında,

• Kan, enzim, hormon, iskelet ve kasların yapısında görev almaktadırlar.

İnsan vücudunda on yedi mineral bulunmaktadır. Bunlar;

Ortak özelliklerine göre, besinler şu şekilde sınıflandırılmaktadır:

• Et, Yumurta, Kuru baklagiller ve Yağlı Tohumlar

• Süt ve Süt Ürünleri

• Sebze ve Meyveler

• Tahıllar

Gebelik ilerledikçe annenin besin ihtiyacı artar. Bu artışı kilo alımı olarak değerlendirmek gerekirse, beden kitle indeksine göre normal ağırlıklı annenin kilo kazanımı dokuz boyunca 11-16 kg arasında olabilir. Aylık kilo alımı ise gebeliğin ilk yarısında ayda 1 kg, 20. haftadan sonra ise ayda 2 kg veya haftada 0,5 kg’dır.

Hamilelik süresince annenin besin gereksinimi yeterince karşılanmazsa;

• Erken doğumlar (prematür doğum) ve yeni doğan ölümleri (neonatal ölümler) görülebilir.

Gebelikte folik asit yetersizliği annede anemi, düşük doğum ağırlıklı bebek ve bebekte spina bifida (omurga kanalının arka kısmının açık kalması) görülme riskini attırır.

Gebelikte tüketiminin sınırlandırılması gereken besinler şunlardır: Tatlı ve şekerlemeler, gazlı ve şekerli içecekler, kızartmalar, çok fazla kahve ve/veya çay.

Bebeğin sadece anne sütü ile beslenme şekline doğal beslenme denir. Anne sütü yettiği sürece bebek ilk 6 ay anne sütü ile beslenmelidir. Emzirme sonucunda bebeğin gelişim ve büyümesi izlendiğinde yeterli beslendiğine karar verilirse sadece anne sütü ile beslenir. 

Yapay beslenme, anne sütünün verilmesine engel olan bir durum olduğunda veya anne sütünün hiç olmadığı durumlarda uygulanan beslenme şeklidir.

Ergenlik dönemde ergenlerde bazı yeme bozuklukları ortaya çıkabilir. Şişmanlık korkusu ile ortaya çıkan Anoreksiya Nevroza, aşırı yemek yeme ve ardından kendini uyararak veya laksatif kullanarak kusma ve bağırsak boşaltma ile görülen Bulimia Nevrosa, sosyo-ekonomik durum, aile içi çatışmalar, hormonal dengesizlikler sonucu Obezite, bunlardan bazılarıdır.

Yeterli ve dengeli beslenme; yaşamın sürdürülebilmesi, sağlığın korunması, büyüme ve gelişimin sağlanabilmesi için kişinin harcadığı enerji ve besin ögesi ihtiyacını bütün besin gruplarından yeterli miktarda ve çeşitte vücuda alınıp kullanılmasıdır.

Yetersiz ve dengesiz beslenme, vücudun enerji ve besin ögesi ihtiyacını bütün besin gruplarından yeterli çeşit ve miktarda vücuda alınmaması durumudur.