2015–2016 Vize (Ara Sınav) Çıkmış Soruları

Aşağıdakilerden hangisinde belirlenebilir özellik ve belirlenmiş özellik çifti sırayla ve doğru olarak verilmiştir? A) Sıcaklık - Soğukluk B) Mor - Renk C) Aziz Sancar - Biyokimyager arnet D) Sıcaklık - 30 C E) Hız - 50 m

"Yanımdaki merdivenin uzunluğu 4.5 metredir." önermesi, sözü edilen merdiven nesne dizgesi ile • ilgili aşağıdakilerden hangisini ifade etmektedir? A) Merdiven hakkında bir tumel-evetleme olgusunu B) Merdivenin bir belirlenebilir özelliğini C) Merdiven hakkında bir tümel-koşullu olguyu D) Merdivenin bir belirlenmiş özelliğini E) Merdivenin temel bir özelliğini

Geçerli tümdengelimsel çıkarım ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur? A) Yeni öncüllerin eklenmesi, çıkarımı geçersiz hale getirebilir. B) Çıkarımın geçerliliği derecelidir. C) Sonucun ifade ettiği bilgi, öncüllerde bulunmaz. D) Tümdengelimsel çıkarım ya tamamen geçerlidir ya da tamamen geçersizdir. E) Bilgi-artıran bir çıkarımdır.

Bilim insanlarının bilimin konusuna giren olgulara ilişkin bilimsel bilgi üretmek ve bu olguları açıklamak amaciyla yaptıkları işlemlerin tümüne ne ad verilir? A) Özel bilim B) Genel bilim C) Tümevarım D) Felsefe E) Bilimsel yöntem

Aşağıdakilerden hangisi geçerli bir tümevarımsal çıkarımdır? A) a1 bir metaldir. Metaller Isıtıldığında genleşir. Öyleyse a, de isıtıldığında genleşir. B) Ece'nin ismi kısadır. Tüm kısa isimli insanlar ünlüdür. Öyleyse Ece bir ünlüdür. C) a, bir metaldir ve 41 yerinde ve t, zamanında yeterince ısıtıldığında genleşiyor. a2 bir metaldir ve u2 yerinde ve t2 zamanında yeterince ısıtıldığında genleşiyor. Öyleyse tüm metaller yeterince Isıtıldığında genleşir. D) Konfüçyus insandır.f.sinsanlar düşünür. Öyleyse, Konfüçyus düşünür. E) a, bir metaldir ve u1 yerinde ve t1 zamanında yeterince Isıtıldığında genleşiyor. Tüm metaller birbirinden farklı yer ve zamanlarda ısıtıldığında aynı biçimde davranır. Oyleyse, tüm metaller yeterince ısıtıldığında genleşir.

I. Onerme, ilgili bilim insanları topluluğunca kabul edilmelidir. II. Önermenin kabul edilmesi gerekçelendirilmelidir. III. Önerme doğru ya da yanlış olabilir. IV. Önerme faydalı olmalıdır. Yukarıdaki koşullardan hangileri, bir bilimsel önermenin bir olgunun bilgisini ifade edebilmesi için yerine getirmesi gereken koşullardandır? A) I ve ll B) II ve Ill C) II ve IV D) I, Il ve Ill E) I, II, III ve IV

Aşağıdakilerden hangisi başarılı bir gözlemin koşullarından biri değildir? A) Gözlemin sağlam ve güvenilir olması B) Gözlemin nesnel olması C) Gözlemin yalnız duyu organlarıyla yapılması D) Gözlem verilerinin bilim insanları arasında iletilebilir olması E) Gözlem verilerinin bilim insanları arasında paylaşılabilir olması

Aşağıdakilerden hangisi dönüştürme fonksiyonlarının türüne göre anılan ölçeklerden biri değildir? A) Oran Ölçeği B) Soyut Ölçek C) Aralık Ölçeği D) Sırasal Ölçek E) Adlandırıcı Ölçek

Bir dairesel sıralama bağıntısı ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur? A) Yansımalı, bakışımlı ve geçişlidir. Yansımalı, bakışımsız ve geçişlidir. C) Yansımasız, bakışımsız ve geçişlidir. D) Yansımasız, bakışımsız ama geçişli değildir. E) Yansımalı, bakışımlı ama geçişli değildir.

Bilim felsefesinde gözleme ya da deneye konu olan nesne-dizelerinin niceliklerine sayısal değer verme işlemine ne ad verilir? A) Biçimsel işlem B) Gözlem veya deney verisi C) Sayısal değer fonksiyonu ular.net D) Ölçme E) Fiziksel işlem

Aşağıdakilerden hangisi gözlemin amacıdır? A) Gözleme yol açan sorunun olanaklı yanıtlarından birinin doğruluk değeri olduğunu kanıtlamak B) Gözleme yol açan sorunun olanaklı yanıtlarını ortaya koymak C) Gözleme yol açan sorunun olanaklı yanıtlarının bilimsel değerini ortaya koymak D) Gözleme yol açan sorununet olanaklı yanıtlarından birini doğrulayarak, bu yanıtı doğru kılan olgunun bilgisine ulaşmak E) Gözleme yol açan sorunun olanaklı yanıtlarının eşdeğer olduğunu göstermek

Aşağıdakilerden hangisi geçişli (transitif) bir bağıntıdır? A) Iki sayıdan birincinin diğerinin toplamaya göre tersi olması ilişkisi B) Iki sayıdan birincinin diğerinden büyük olma ilişkisi C) Iki kişiden birincinin diğerinin annesi olması ilişkisi D) İki renkten birincinin diğerine benzer olması ilişkisi E) İki sayıdan birincinin diğerinin karesi olması ilişkisi

a taşı t1 zamanında 44.10 metre yüksekliğindeki kulenin tepesinden serbest düşmeye başlar ise, a taşı t1 zamanından 3 saniye sonra kulenin dibinde bulunur mu? Yukarıdaki deney sorusu aşağıdaki genel soru biçimlerinden hangisini örnekler? A) a nesne dizgesi t zamaninda D1 nesne durumunda mıdır? B) a nesne dizgesi t zamanında u yerinde F özelliğini taşır mı? C) a nesne dizgesi t1 zamaninda D1 nesne durumunda ise, a nesne dizgesi t2 zamanında D2 nesne-durumunda olur mu? D) a nesne dizgesi t + 3 sn zamanında u yerinde F özelliğini taşır mı? E) u yerinde ve [t1, t2] zaman aralığında D1 nesne-durumundan D2 nesne-durumuna geçen a nesne dizgesi var mıdır?

Aşağıdakilerden hangisi gözlem ile ilgili bir ontolojik sorudur? A) Hangi türden bilimsel işlemler gözlem sayılabilir? B) Gözlemsel bilgiyle gözlemsel olmayan bilgi arasında kesin bir fark var mıdır? C) Gözlemsel bilgi, gözlemsel olmayan bilgiden bağımsız mıdır? D) Gözlemsel bilginin doğrulanmasıyla gözlemsel olmayan bilginin pekiştirilmesi arasındaki farklar nelerdir? E) Gözlemlenebilir şeyler varlık sayılabilir mi?

Bir önermenin bilgisel olasılığı aşağıdakilerden hangisini ifade eder? A) Önermenin kabul-edilebilirlik derecesini B) Önermeyi doğrulayan olayın dünyada ne sıklıkla gerçekleşeceğini C) Önermeyi doğrulayan olayın dünyada o ana kadar ne sıklıkla gerçekleştiğini D) Önermenin tümdengelimsel olarak temellendirilip temellendirilemeyeceğini E) Önermenin karşılık geldiği olayın dünyada gerçekleşip gerçekleşmediğini

(i) A durumu gerçek midir? (ii) A durumu niye gerçektir? Yukarıda verilen ve bilim felsefesinde "bilgi üretimine yol açan sorular" olarak adlandırılan sorularla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır? A) A olanaklı bir düzenlilik ise, (ii) sorusu hipotez sınamaya yol açan sorudur. B) (i) sorusu sınamaya yol açan sorudur. C) (ii) sorusu açıklamaya yol açan niye sorusudur. D) A durumu yalınsa, (i) gözleme yol açan sorudur. E) (i) sorusuna verilen olumlu yanıt, (ii) sorusuna öndayanak oluşturur.

Wesley C. Salmon nedensel olmayan süreçleri nasıl adlandırır? A) Tümdengelimsel-süreç B) Sözde-süreç C) Tümevarımsal-süreç D) Mucize-süreç E) Kendinden-süreç

Aşağıdakilerden hangisi "A, çünkü B" açıklama - önermesinin, tümdengelimsel- yasacı bilimsel açıklama modelindeki doğru olma koşullarından biri değildir? A) "A" önermesinin, "B" önermesinden bir tümdengelimsel çıkarımla türetilmesi B) "A" önermesinin doğru olması C) "B" önermesinin bir tikel-evetleme önermesi olması D) "B" önermesinin bilimsel yönteme dayanarak sınanmasının da olanaklı olması E) "B" önermesinin olumsal bir önerme, yani "B" önermesinin doğru olmasının da yanlış olmasının da olanaklı olması

Açıklamaların birleştirici gücünün, ortak açıklayan-önermelerin azliğı değil, açıklamaların dayandığı çıkarım tiplerinin azlığı ve bu az sayıda çıkarım tipine ait çıkarımların toplam sonuçlarının sayısının büyük olması şeklinde tanımlandığı açıklama modeli aşağıdakilerden hangisidir? A) Kitcherin Birleştirici Açıklama Modeli B) Olasılıksal Tümevarımsal-Yasacı Açıklama Modeli C) Pragmatik Açıklama Modeli D) Olasılıksal Tümdengelimsel-Yasacı Açıklama Modeli E) Friedman'ın Birleştirici Açıklama Modeli

"Nedensel-Düzeneksel Açıklama Modeli" ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi dogrudur? A) Bilimsel açıklama yeni teknolojik gelişmelerin gerçekleşmesine yol açar. B) Bilimsel açıklama paradigma değişikliğine neden olmak zorundadır. C) Bilimsel açıklama çıkarıma değil, açıklanan-olgunun oluşmasına yol açan nedensel süreçler ve nedensel etkilemelere dayanır. D) Önermeler arasında çıkarımsal bir ilişki kurulmuş olup, açıklanan-önermenin doğru olmasının açıklayan-önermenin doğru olmasına neden olduğu savunulur. E) Bilimsel açıklama sadece deney düzenekleri kullanılarak yapılır.