Bilim Felsefesi
Deneme Sınavı Soruları
- 20 soru
- Cevap anahtarı açık: çöz, sonucunu gör
- 1
Aşağıdakilerden hangisi Kuhn’un devrimsel gelişim anlayışının bir örneğidir?
- 2
Bilimsel değerler, herhangi bir bilim dalındaki alternatif teoriler arasında hangisinin daha gelişmiş olduğunu belirten ölçütlerdir. Aşağıdakilerden hangisi tanımda geçen bilimsel değerlerden biri değildir?
- 3"Deney ve/veya gözlem yoluyla doğrulanmış sonlu sayıda gözlem önermesinden parçadan bütüne doğru çıkarımla oluşturulur." Verilen bilgi, aşağıdakilerden hangi kavramı tanımlamaktadır?
- 4A1, A2, A3, A4 ve A5 herhangi bir bilim dalında ardı ardına ortaya konan teoriler olsun. Bu teorilere ilişkin şu bilgiler mevcuttur. A3 teorisi A2 teorisinden daha gelişmiştir. Ne A3 teorisi A4 teorisinden ne de A4 teorisi A3 teorisinden daha gelişmiştir. A4 teorisi A5 teorisinden daha gelişmiştir. Yukarıda verilen bilgilere göre I. A1'den A2'ye geçiş bir teori değişimi sürecidir. II. A2'den A3'e geçiş bir gelişme adımıdır.III. A3'ten A4'e geçiş ne gelişme ne de yozlaşma adımıdır. IV. A4'ten A5'e geçiş bir yozlaşma adımıdırifadelerinden hangileri doğrudur?
- 5
"Kendi kendini pekiştirme" yöntemi kim tarafından ortaya konmuştur?
- 6
Lakatos’un görüşüne göre "koruyucu kuşak" kavramının tanımı aşağıdakilerden hangisidir?
- 7"Lakatos’un bilimsel araştırma programı, bir teori dizisini yönlendirir. Diziyi oluşturan teorilerin ortak katı çekirdeklerinden ötürü aynı teorinin zaman içindeki farklı teori aşamaları sayılabilir. Kuhn’un ortaya koyduğu disipliner matriks görüşünde ise bilimsel paradigma dolaysız olarak teoriyi değil, teoriyi kabul eden bilim insanları topluluğunu yönlendirir. Teorinin yönlendirilmesi, bilim insanları topluluğu aracılığıyla gerçekleşir.”Yukarıdaki bilgi doğrultusunda, Kuhn’un görüşünü Lakatos’un görüşünden ayıran öge hangisidir?
- 8Nagel’in indirgemeci görüşü için aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?
- 9
I. Bir teorinin doğru olması için, bu teorinin herhangi bir uygulamasını temsil eden model, bu teorinin temel yasasını ya da öbür yasalarını yerine getirmesi gerek yoktur.
II. Matematiksel yapıların teorinin bir modeli olması için kinetik teorinin tüm postulatlarını yerine getirmelidir.
III. Anlambilimsel yaklaşımda temel yasaların asıl işlevi, ait oldukları teorinin modellerinin tanımlanmasında ortaya çıkar.
Teorilerin Anlambilimsel Yaklaşımı ile ilgili verilen bilgilerden hangisi/hangileri doğrudur?
- 10
Aşağıdaki bilgilerden hangisi yanlıştır?
- 11Aşağıdakilerden hangisi hipotez-buluşu görüşü için söylenemez?
- 12
Herhangi bir bilim dalında ardı ardına ortaya konulan teoriler dizisini ele alarak, gelişen teori dizisi (progressive series) ile yozlaşan teori dizisi (degenerative series) ayrımını yapan düşünür aşağıdakilerden hangisidir?
- 13Aşağıdakilerden hangisi salt tümdengelimci-hipotez-yanlışlamacı görüş için söylenemez?
- 14
Wesley C. Salmon, nedensel-mekanik açıklama modelini nasıl ifade etmiştir?
- 15
Eğer K kişisi t zaman anında gölgenin uzunluğunu ölçememesinden ötürü bilmediyse, bu çıkarım K kişisi için bir açıklama değil de bir öndeyi oluşturur. Çıkarımın yapıldığı zaman ile öndeyi-olgusunun ilişkin olduğu zaman aynı t anı olduğundan, böyle bir öndeyiyi nasıl tanımlarız?
- 16
Bilimsel yöntemin işlevleriyle ilgili aşağıdaki bilgilerden hangileri doğrudur?
I. Bilimsel bilgi üretimi için hangi bilimsel (fiziksel ve düşünsel) işlemlerin uygun olduğunu belirler.
II. Yapılan işlemlerin sonucuna ve önceden kabul edilmiş önermelere bağlı olarak hangi yeni önermelerin kabul-edilebilir olduğunu belirler.
III. Bilimsel yöntemin bilgisi, bilim dilinin dışında bir metodolojik üst-dile ait önermelerle ifade edilmemiştir.
- 17I. Gözlemleyenler ve gözlemlenenler gözlemin yapısını oluşturur. II. Gözlemleyenler gözlemci ve gözlem aygıtını kapsar. III. Gözlem bilgi üretmeyi amaçlayan bir yöntemdir. Bu ifadelerden hangileri doğrudur?
- 18Aşağıdakilerden hangisi tümdengelimsel çıkarımın özelliklerinden biridir?
- 19Aşağıdakilerden hangisi dönüştürme fonksiyonlarının türüne göre kullanılan ölçeklerden biri değildir?
- 20
Aşağıdakilerden hangisi “t anında u yerindeki turnusol kâğıdı kırmızı oldu” gözlem önermesinin değillemesine örnektir?