Sayısal Fotoğraf Makineleri ve Teknolojileri

21. yüzyıl, gelişen teknolojiler nedeniyle görüntü ve hareketli görüntü alanında önemli değişimlerin yaşandığı bir siber çağdır.

Sayısal fotoğraf makinelerinin kullanılması analog (filimli dönemler) makinelere göre çok daha basit olduğu söylenebilir. Tamamen bir elektronik beyin yani bilgisayar gibi yazılımlar ile çalışırlar. Yeni nesil sayısal fotoğraf makineleri, filmsiz/kimyasal banyosuz fotoğraflarla kullanıcıyla buluşmuş, adına sayısal fotoğrafçılık diyeceğiniz heyecanlı bir devrin açılmasına neden olmuştur.

Analog dönemdeki filmlerin yerini günümüzde sayısal negatifler almıştır. Sayısal fotoğrafla birlikte yerleşen bu kavram “Sayısal Negatif ”dir. Görüntüyü ham olarak yani “RAW” çekerek üzerinde istenilen değişiklikler bilgisayar ve yazılım desteğiyle yapılabilir. Bu geniş müdahale seçeneğinin olduğu format yani RAW’lar, negatif filme çok benzediği için bu isimle adlandırılır

Basit kompakt fotoğraf makineleri bugünkü anlamda, cep telefonu üzerine entegre edilmiş fotoğraf makineleridir. Akıllı telefon kameraları (smart phone kamera), cep telefonu kamerası (cell phone camera) veya mobil cihaz fotoğraf makinesi olarak da adlandırılırlar. Benzer bir yapı tabletler üzerinde de denenmiştir.

Mobil telefonların hızlı gelişim süreci ile aynı zamanda internet hızlarına bakmak önem arz etmektedir. GPRS, Wi/Fi, 3G, 4,5G gibi teknolojiler ile veri aktarımı hızlanıyor ve maliyetide düşmektedir. Bu yenilikçi iletişim teknolojileriyle birlikte ışık, telefon içerisinde yer alan sensörle sayısal veriye dönüştürülerek anında paylaşılabilmektedir

Video Çekim; Bu kameraların önemli bir özelliği de video formatlarına uygun çekimler yapabilmesidir. Yine yazılım destekleriyle videolar editlenerek filmler, kısa filmler ve anı videoları oluşturulabilir. Bu kameralar Android ve İOS yazılımları üzerinden birçok video formatlarını da desteklemektedir

Kompakt fotoğraf makinelerinin en güzel yanı pratikliği ve menü kullanım rahatlığıdır.

• Hafifliği ve hacmi nedeniyle bir ceket cebine koyup onu her yere götürmek mümkündür.

• Günümüz kompaktlarının popüler olmasının nedenleri görüntü kalitesinin iyileştirilmiş olmasıdır.

• Küçük boyutlarının yanı sıra bu kameraların en çekici özelliği, kullanıcıya basitliklik sunmasıdır.

• Keskin, iyi pozlanmış bir fotoğrafeldeetmek mümkündür. İyi ışık koşullarında, makinenin titremediği ve netliğin iyi ayarlandığında mükemmel sonuçlar kaçınılmazdır.

• Fotoğrafçılık çekim teknikleri hakkında hiçbir şey bilmemiz gerekmeden en üstün sonuçları alabildiğimiz kameralardır.

• Kompakt kameralar artık daha geniş optik zoom aralıkları ve geniş bir pozlama modu seçeneği sunmaktadır.

• Kablosuz bağlantıyla fotoğraflarınızı bilgisayarlarınıza indirme özelliği mevcuttur. • Birçoğunda belirli derinlik sınırlarında su altında bile çekim yapılabilir.

• Meraklılar için yakın çekim fotoğraflar çekmeyi kolaylaştıran mükemmel makro özelliği de mevcuttur.

• Pozlama seçenekleri az olmakla birlikte; flaş mesafeleri sınırlıdır ve güçleri yetersizdir. • Çok tartışılan bir özelliğide küçük sensörleri nedeniyle görüntü kalitesi kusurları, yüksek gürültü, kumlama (noise) gibi dezavantajları da mevcuttur

Kompakt Fotoğraf Makinesi Kullanıcı Menü ve Araçları Kompakt fotoğraf makineleri geniş bir ürün yelpazesine sahiptir. Ancak bu yelpazeye rağmen makine üzerindeki anatomik özellikler aşağı yukarı aynıdır. Bu basit kullanıcı menüleri ve araçları öğrenmek oldukça kolaydır. Unutulmamalıdır ki kompakt makinelerin tercih edilme nedenleri kullanıcılara çok kolay bir kullanım sağlamasıdır.

Gelişmiş kompaktlar meraklısı için çok özel seçimler sunabilir. Birçok özelliğe sahip bu kameralar manuel controller, RAW veya JPEG formatında çekim seçeneği sunarak meraklılarını tatmin edici sonuçlar sağlayabilirler. Kullanımları oldukça kolaydır. Bazı modelleri normalden daha geniş yakınlaştırma özelliği sunarken (örneğin, 24 mm), bazıları da hızlı netleme şansı sunar. Maksimum diyafram açıklığı f / 2 veya daha iyi seçenekleriyle zor ışık koşullarında iyi sonuçlar ortaya koyabilirler. Maliyetleri DSLR ve aynasız fotoğraf makinelerine oranla çok daha düşüktür. Kaliteli video seçenekleriyle de kullanıcılarına modern sonuçlar sağlarlar. Zoom özellikleri de oldukça gelişmiştir

DSLR fotoğraf makinelerinin sahip olduğu zengin kullanıcı seçenekleriyle; kompakt fotoğraf makinelerinin hafifliğini tek bir cihazda bir araya getiren köprü kameralar, teknik fotoğrafçılar tarafından tercih ediliyorlar. Bu fotoğraf makinelerinde çok güçlü lensler kullanılır. Böylece hafif bir fotoğraf makinesinde hem geniş açılı bir lens hem de telelens kullanabilme sporluğu bu makineleri oldukça çekici kılmaktadır.

İlk dijital SLR’ler 1990’ların sonunda tanıtıldı ve prototipi daha önceki filmli fotoğraf makinelerine dayanıyordu. SLR makinelerden farkı filmin yerini sensörün almasıdır. DSLR “Digital Single Lens Reflex” kelimelerinin kısaltılmış hâlidir ve en yaygın olarak bu hâliyle kullanılır. Profesyonel amaçlı üretilen bu makinelerde güncel bütün çekim modları mevcuttur.

• Loş ışıkta rahatlıkla fotoğraf çekebilir,
• Daha kısa pozlama süreleri kullanarak anı dondurabilir,
• Otomatik odaklama sistemleri daha gelişmiştir,
• Konunun kalitesini artırmak için daha küçük lens açıklıkları kullanılarak net bir odak noktası sağlayabilir

• Tüm dijital fotoğraf makineleri arasında DSLR’ler en büyüğü ve en ağırıdır. • Özellikle lenslerde eklendiğinde yurt dışı ve arazi gezilerinizde ekstra bir çanta daha taşımanızı gerektirebilir.
• Kadın kullanıcılar için hantal ve hacimli olduklarından, mutlaka deneyerek alınması önerilmektedir.
• Giriş seviyesi DSLR’ler genellikle üzerinde “kit” olarak adlandırılan spor bir lensle birlikte satılır ve maliyeti kompaktlara nazaran birkaç kat daha yüksektir.
• Krop ve Full Frame (tam çerçeve) seçenekleri arasındaki yüksek maliyet farkı kullanıcıyı ikilemde bırakmaktadır.

• DSLR fotoğraf makineleri, body olarak adlandırılan ve makineyi tartmamıza yarayan bir gövdeden ve tak-çıkar bir lensten oluşur. DSLR’de lenslerin değiştirme özelliği geniş bir yelpaze sağlar.
• DSLR fotoğraf makineleri, görüntüyü çerçeve olarak kameranın kaydedeceği biçimde görmenizi sağlamak için tasarlanmıştır.
• Fotoğraflar yüksek kalitededir ve büyük boyutlara baskı alındığında sorun yaşamazsınız.
• DSLR fotoğraf makineleri çok büyük hassasiyetle tasarlanmışlardır çekimle görüntünün kaydı arasında herhangi bir gecikme yoktur, böylece anı en iyi şekilde değerlendirebilirsiniz.
• DSLR fotoğraf makinelerinin üzerine yerleştireceğiniz lens seçenekleriyle yaratıcı çekim tekniklerinde sınır tanımazlar.
• DSLR fotoğraf makinelerinde tüm control ve makine hakimiyeti fotoğrafçıya aittir. Bunun yanısıra otomatik veya yarı otomatik modlar destek olarak kullanıcıya sunulur.
• Geniş yelpazeli DSLR modellerinde, yüksek çözünürlüklü filmler çekebileceğiniz video özelliği mevcuttur. Tek tuşla video özelliğini kullanabilirsiniz.
• Ağır oldukları için el çekimlerinde el titremesinin daha az olmasını sağlarlar.

DSLR fotoğraf makineleri, 2000’li yıllarda MILC (mirrorless interchangeable-lens camera) olarak adlandırılan yeni bir fotoğraf makinesi türünün öncülü oldular. 2010’larda tam olarak piyasaya sürülen aynasız fotoğraf makinesi olarak adlandırılan bu yeni tür, beraberinde birçok soruyuda kullanıcıların kafasında oluşturmuştur. SLR’lerin amatör ve profesyonel kullanıcıya getirmiş olduğu ayna sisteminin fotoğraf makinesinden kaldırılması, vizörsüz, pentaprizmasız ve kompakt görünümlü olan bu yeni türün beklentileri karşılayıp karşılamayacağı ve sektörde ne derece etken olacağı bilinmiyordu. Kısacası makine boyutu küçülmüş, hafiflemiş ve neredeyse kompaktlar kadar bir boyuta ulaşmıştır. İlk başlarda kompaktlara yeni bir rakip geldiği düşünülürken; kullanıcılar bu yeni teknolojinin dijital fotoğraf tarihinde önemli bir dönüm noktası olacağı gerçeğiyle yüzyüze kaldılar. SLR kameralar tarafından kullanılan aynanın gövdeden atılması bu yeni tasarım için daha ince, zarif ve daha kompakt bir görünüm sağlamıştır. Bu sayede optik vizör makineden çıkarılmış ve LCD üzerinden görüntü çerçeveleme yöntemi kullanılmıştır. Zamanla ihtiyaç görülmesi nedeniyle gövde üzerine harici (tak/çıkar) veya sabit bir elektronik bakaç entegre edilmiştir. Her büyüklükteki sensöre uygun, ve ona çok yakın olan lens yuvası sayesinde ışık daha bir az yolculukda bulunmaktadır. Sektörde ve sanatsal üretimlerde aynasız fotoğraf makineleri (MILC) hızla kullanıcılar tarafından kabul gördüler. Aynasız kameralar bir dizi sensörden yararlanır. Bu sensörler krop(çarpanlı) sensörler olabileceği gibi tam çerçeve (full frame) sensörler de olabilir (Ang, 2018). Hızla bu sayısal çağ dönümünde birçok marka aynasız makine üretimine hız vermişlerdir.

Aynasız fotoğraf makinelerinin ilk öncülleri ise, Epson, Leica, Panasonic ve Olympus gibi markalar oldular. Daha sonraları ise diğer markalar yaptıkları büyük argelerle bu markaların peşine sıralandılar.

Fotoğrafçılık dünyasında fotoğraf makineleri sınıflandırılırken “Orta Format-Medium Format” kavramı genellikle profesyonel ve sektörel kullanımlarını ifade eder. Kısacası ticari kullanımı tanımlar. Reklam sektörüne yönelik ticari çekimlerde moda çekimleri, özel stüdyo çekimleri, mimari (otel, iş merkezleri, avm vs.) çekimler, özel gün çekimleri, otomotiv çekimleri gibi daha birçok alanda profesyonel fotoğrafçılar kullanılır. Kısacası makine için ödenen büyük maliyetler karşılığı olan bir işlev için kullanılır.

Dijital olarak ifade edilen görüntüdeki nokta sayısı ne kadar fazla olursa o kadar gerçeğe yakın netlikte bir görüntü oluşmaktadır. Ayrıca her bir noktanın ifade edeceği renk de ne kadar gerçeğe yakın olursa o kadar gerçeğe yakın netlikte bir görüntü elde edilmiş olur. Görüntüyü oluşturan her bir noktacığın (piksel) alabileceği renk aralığı ne kadar fazla ise o noktacık da renk havuzunda gerçeğe daha yakın bir renk alacaktır. Buna renk derinliği denir. Genelde “ bit ” olarak ifade edilir.

1.Görüntü sensörü büyüklüğü nedeniyle tercih edilirler: Orta format fotoğraf makinelerindeki büyük görüntü sensörleri, yüksek kaliteli DSLR ve aynasız fotoğraf makinelerinde bulunan 35 mm full frame sensörden çok daha büyüktür. Dijital kameralarda, orta format sensör boyutları tipik olarak yaklaşık 43,8 × 32,9 mm ile 53,7 × 40,2 mm arasında değişir.
2. Büyük ve ağır bir gövdeye(body) sahiptir: Orta format kameralar, büyük sensörleri nedeniyle çoğu kameradan daha büyük bir hacme ihtiyaç duyarlar. Bu nedenle daha ağırlardır.  Görsel 2.22 Hasselblad X1DII Orta Format Bir Fotoğraf Makinesi Ölçeğini Elde Görülebilir. Kaynak: https://camerajabber.com/hasselblad-x1d-ii-50c-review/
3. İhtiyacınız ve amacınız ölçüsünde geniş bir yelpaze sunar: Bulunduğunuz sektöre, alana ve boyutlandırma pratiklerinize göre orta format makineler içerisinden sensör büyüklüğüne göre seçim yapabilirsiniz.
4. Geleneksel modellerde modüler ve değiştirilebilir arkalıklar: Geleneksel dönemlerde orta format film kullanan fotoğraf makinelerinde modüler parçalar bulunmaktadır. Bu sayede makine üzerindeki vizör, film arkalığı, dijital arkalık, odak sistemi vs. parçaları rahatlıkla değiştirmenize olanak sağlar. Bu özellik geçmişte orta format makinelere büyük yatırım yapanlara günümüz teknolojisini de kullanma şansı vermiştir.
5. Yüksek çözünürlüklü renk derinliği olan görüntüler: Orta format fotoğraf makineleri DSLR’lere göre büyük sensörler kullanmasından ötürü büyük megapikselli görüntüler sunar. Bu görüntülerdeki renk derinliği ise etkileyicidir. Orta format fotoğraf makineleri daha geniş görüntü alanı seçimi sayesinde, “tam çerçeve” makinelerden %70 daha büyük ve daha yüksek kaliteli fotoğraflar üretebilir.
6. Sığ alan derinliği kalitesi: Orta format fotoğraf makineleri elde edilecek sığ alan derinliği uygulamalarında çok daha iyi bir derinlik espası (tasarlanmış derinlik boşluğu) sunarlar. Bu nedenle geleneksel ve dijital dönemlerde portre fotoğrafçılığının değişmezi hâline gelmişlerdir. Özellikle açık alan ve stüdyo düğün fotoğrafçılığında çokça kullanılırlar. Orta format fotoğraf makinelerinde geniş açılı bir lens ve telefoto bir lensin özelliklerini bir araya getirme konusunda benzersiz bir özelliğe sahiptir. Daha geniş bir görüş alanı elde etmenize izin verirken, aynı zamanda telefoto bir mercekle elde edeceğiniz arka plan yığılmasını ve sığ alan derinliğini de kontrol etmenize olanak tanır. 7. Farklı görünüm ve his: Sektörde büyüklükleri sayesinde göz doldurucu bir görünüme sahiptir. İş aldığınız firma yetkililerini ve reklam sorumlularını nicel de olsa etkilemek için birebirdir. Büyüklüğü ve eldeki kullanımı güven verici bir hisle el terazisi sağlar. Şaşırtıcı renkleri, sığ alan derinlikleri ve genellikle alt formatlardaki makine serilerinde gördüğümüz algı bozulmasının olmaması nedeniyle; naturel ve doğadaki gerçeğine çok yakın görüntü sunar (adorama. com, 2020).