Sosyal Medyada Etkileşim

Bugün yeni medya dolayımlı iletişim denildiğinde cep telefonları, dijital oyunlar, İnternet ortamı, İnternet arayüzeyinde sunulan tüm yazılım hizmetleri, i-podlar, PDA’lar üzerinden gerçekleşen iletişim etkinliği kastedilmektedir.

Etkileşim çoğu kez yeni iletişim ortamlarına yönelik olarak olumsuz önyargıların gerek geleneksel medya metinlerinde gerekse kamu politikalarının uygulayıcıları tarafından üretilmesine neden olan en önemli yeni medya özelliklerinden birisidir.

Ekran karşısında, arayüzeyde zaman zaman yapay zeka ile zaman zaman da diğer bireylerle gerçekleşen karşılaşmalar esnasında (dijital oyun ortamında, toplumsal paylaşım ağlarında, çeşitli görsel, video paylaşım sitelerinde) birey sınırlı fiziksel etkinlikte bulunmakla beraber diğer birey ve topluluklarla yazılı ve görsel-işitsel iletişim araçlarını kullanarak iletişim kurmakta ve birarada bulunabilmektedir. Tüm bu etkileşim “hareketsiz toplumsallaşma” olarak adlandırılabilir.

Geri bildirim, sözlük anlamı ile bir göndericinin iletişimine alıcı tarafından gösterilen tepki demektir.

Yeni medya ortamlarında iletişim sürecinin iki aktörü -üreten ve kullananlar- arasında etkileşim eşanlı (senkron) veya eşansız (asenkron) olmak üzere iki
şekilde gerçekleşebilmektedir. Örneğin çevrimiçi bir haber sitesinde haber metnine ilişkin bir okur yorum yazabilmekte, hatta başka okurlar da bu okur
yorumu üzerine kendi yorumlarını üretebilmektedirler. Sosyal medya ortamında paylaşılan bir ileti, eşansız olarak dolaşıma sokulabilmekte ve dolaşıma sokulan bu iletiye ilişkin kullanıcılar çeşitli yorumlar yapabilmektedir.

Yeni medya ortamları geleneksel medya metinlerine göre kullanıcılarına gerek
kendi aralarında gerekse de üretenlerle etkileşime girme olanağını tanımaktadır.

Yeni medyanın “etkileşimsellik” özelliği, kullanıcının farklı metinlere veya imgelere ulaşabilmesine ve bunları istediği takdirde değiştirebilmesine olanak tanır. Etkileşimsellik, kullanıcıların bilgi kaynaklarına ulaşmada daha seçici olabilmesini sağlaması ve diğer kişilerle etkileşime olanak tanıması bakımından yeni medya sistemlerinin en önemli özelliklerinden biridir. Etkileşimsellik özelliğiyle yeni medya, kullanıcılara seçici bir biçimde içerik oluşturma, arama, paylaşma ve diğer bireyler ya da gruplarla etkileşime girmeimkanını, geleneksel medyanın sağlayamayacağı ölçüde verir.

Herhangi bir ağ uygulamasının kullanılmasında, farklı düzeylerde etkileşimsellik ortaya çıkabilmektedir. İnternet üzerinden bir sitenin sadece ziyaret edilmesinde dahi, web adresinin yazılması, bir yerdeki bir sunucudan veri istenmesi anlamına gelmektedir ki bu, kullanıcının ağ sistemiyle (yeni medya aracıyla) kurduğu etkileşim demektir. Kullanıcının ulaştığı bu veri ile yeni etkileşimlere girmesi de çoğunlukla mümkündür.

Arayüzeyde etkileşimin yüzyüze iletişimden veya kitle iletişim sürecine göre daha fazla geniş ve yaygın olmasının nedeni yeni medyanın “yayılım” özelliği ile ilişkilidir. Ağ üzerinde bir ileti kullanıcıların paylaşımları ile, bağlantılar (link) ve etiketler üzerinden dolaşıma girebilmekte ve yayılmaktadır.

Coleman’a göre, “Bir ağın en belirleyici özelliklerinden biri, hiyerarşik olmak yerine yaygın dağılımlı olmasıdır. Bir ağ, hiyerarşik bir düzendekinin aksine düğüm noktalarından her yöne doğru uzayabilir”

Yayılım, ağ üzerinden “arayüzeydeki bir metnin hızla dağılmasını, bu metne farklı zamanlarda ve uzamlarda yeniden ve yeniden erişilebilmesini ifade eder”.

Yayılım özelliği, tüketicilerin, aktif alımlayıcılıktan gerçek üreticiliğe doğru katılımlarını arttırabilmelerini sağlamaktadır.

Avatar, oyuncunun denetiminde olan, oyun dünyası ile bağını kuran nesne. İnsan, hayvan, araba, uçak gibi farklı biçimler alabilir. Strateji gibi bazı oyun
türlerinde yoktur.

Bireyler ekonomik (örneğin e-ticaret yapmak için), politik (örneğin forum sitelerinde görüşlerini paylaşmak için), kültür temelli (örneğin farklı kültürleri tanımak, farklı diller öğrenmek için) motivasyonlarla sosyal medyada diğer kişi ve gruplarla iletişim kurup, etkileşime geçebilirler. Etkileşim içerisindeki bu yeni oluşumlar sanal cemaatler/ topluluklar olarak tanımlanabilir.

Bireylerin kendilerine benzeyen diğerleri ile biraraya gelmesinin en önemli nedenlerinden birisi kültürel sermayenin ortaklığıdır.
 

Dijital aktivizm, İnternet ortamının belli siyasal, toplumsal, ekonomik amaçlar
doğrultusunda örgütler tarafından kullanılması ve örgütün çevrimdışı etkinliklerinin ve varoluşunun desteklenmesidir.

Binark ve Löker yeni medya ortamının özellikle sivil toplum örgütleri ve toplumsal hareket aktivistleri için sağladığı olanakları, enformasyon temini, üyeleri eyleme çağırma ve harekete geçirme, üyeler arası diyalog ve etkileşim, farklı hareketlere bağlı aktivistler ve STÖ’ler arasında bağlantı kurulmasını sağlama, yaratıcı ifade olanakları ve fon toplama ve kaynak yaratma olarak sıralarlar.

Yeni medya araçlarının topluluk geliştirme özelliği ele alındığında belki de en önemli mecrası dijital oyunlardır.

Çeşitli sosyal medya ortamlarının etkileşim temelli en önemli sonuçlarından birisi olarak yurttaşlar arası etkileşimin demokrasinin gelişimine ve demokrasi kültürünün yaygınlaştırılmasına yönelik olumlu katkısından bahsedilebilir.

Sosyal medyanın topluluk ve etkileşim bağlamında demokrasinin gelişmesi adına ortaya koyduğu somut görünümler üzerinden iki temel kampta bir tartışma yürütülmektedir: iyimser ve kötümser yaklaşım. Bu iki temel kamptan birincisinde sosyal medyanın bir toplumsal değişim aracı olarak yeni bir demokratik sistemin tesisindeki başat etkiyi yaratacağı iddiası yer almaktadır. Sosyal medya ve demokrasi ilişkisini değerlendiren ikinci yaklaşım
ise konuya ilişkin daha karamsar bir bakış açısı sergilemekte ve bu yeni mecranın değişim getirmeyeceğini iddia eden görüşlerden oluşmaktadır.

Yurttaş gazeteciliği, egemen medyada mevcut haber yapma pratiklerini sorgular ve demokrasiye yeni açılımlar getirmeyi amaçlar.