1929 yılında ABD’de başlayan ve dünya çapında ekonomik gerilemeye yol açan olay nedir ve bu olayın etkileri nelerdir?
1929'da başlayan ve yaklaşık 1939'a kadar süren dünya çapında ekonomik gerileme Büyük Buhran olarak tanımlanır. Amerika Birleşik Devletleri'nde ortaya çıkmış ve GSYH’nın yarı yarıya azalmasına yol açmıştır. Ardından Avrupa’ya yayılmış ve dünyanın hemen her ülkesinde üretimde ciddi düşüşlere, yüksek işsizliğe yol açmıştır.
Ticaret savaşı nedir ve nasıl gerçekleşir?
Ticaret savaşı, bir ülkenin bir diğer ülkeye veya ülkelere yönelik tarife veya tarife dışı önlemleri uygulayarak dış ticaret dengesini lehine çevirmeye çalışması, diğer ülke veya ülkelerin de benzer şekilde misillemede bulunması durumunu ifade eder.
GATT'ın amacı nedir ve hangi yollarla dünya ticaretini serbestleştirmeyi hedefler?
GATT, esas olarak tarifelerde indirim yapılmasını amaçlayan müzakere turları yoluyla açık, ayrımcı olmayan ticareti teşvik ederek dünya ticaretini serbestleştirmeyi amaçlayan uluslararası bir anlaşmadır.
Tarife dışı engeller nelerdir ve hangi araçlar bu kapsama girer?
Kotalar, ithalat yasakları veya gönüllü ihracat kısıtlamaları, damping gibi gümrük tarifesi dışında, uluslararası mal ve hizmet ticaretinin gerçekleşmesine engel olan her türlü araç ve politikaya tarife dışı engeller adı verilmektedir.
Damping nedir ve hangi durumlarda anti-damping önlemleri alınabilir?
Damping, dış ticarette malların normal değerinin altında bir fiyata ihraç edilmesi, yurt içinde satıldığından veya üretim maliyetinden daha düşük bir fiyata ihraç edilmesidir. Rekabeti bozacak ve ayrımcılığa neden olacak bu uygulama karşısında yerli sanayisi zarar gören ülkenin dampingli ürünlere karşı önlem alma ve anti-damping vergisi alma hakkı tanınmıştır.
İhracatı teşvik etmek amacıyla verilen hükümet destekleri nelerdir ve bu desteklere ne ad verilir?
İhracatı teşvik etmek, ihracat için üretimi artırabilmek amacıyla doğrudan nakit desteği, vergi muafiyeti, sigorta düzenlemeleri veya düşük faizli kredi şeklinde verilen hükümet desteklerine ihracat sübvansiyonu adı verilir. Sübvansiyonlar ihracatı teşvik amacıyla yapılabileceği gibi ithalata rakip üretim dallarında yurt içi üreticileri korumak amacıyla da yapılabilir.
GATS nedir ve hangi alanda çok taraflı bir ticaret anlaşmasıdır?
Hizmet Ticareti Genel Anlaşması (GATS), uluslararası hizmet ticaretini düzenleyen çok taraflı ticaret anlaşmasıdır.
Fikrî mülkiyet neyi ifade eder ve hangi tür ürünleri kapsar?
Fikrî mülkiyet, icatlar, edebi ve sanatsal eserleri, tasarımlar, ticarette kullanılan semboller, isimler ve resimler gibi düşünsel yaratımları ifade eder.
Tercihli Ticaret Anlaşmaları nedir ve hangi amaçla uygulanır?
Tercihli Ticaret Anlaşmaları, DTÖ'de bir üyenin bir ticaret ortağına tek taraflı olarak sunabileceği daha düşük veya sıfır tarife gibi ticaret tercihleri için kullanılan terimdir. Genellikle gelişmekte olan ülkelerin ekonomilerini desteklemek ve bu ülkelerle ticaretin artışını teşvik etmek amacıyla uygulanır. Bu anlaşmalar, gelişmiş ülkelerin gelişmekte olan ülkelerden yapılan ithalata tercihli tarifeler tanıdığı Genelleştirilmiş Tercihler Sistemi planlarını içerir.
Bölgesel Ticaret Anlaşmaları nedir ve hangi tür ticaret ayrıcalıklar yaratır?
Bölgesel Ticaret Anlaşmaları, genellikle aynı coğrafi bölgede bulunan ülkeler arasında belirli mal veya hizmet ürünlerinin ticaretinde tarife ve tarife dışı önlemlerin azaltıldığı veya kaldırıldığı, serbest ticaret anlaşması veya gümrük birliği gibi ayrıcalıklı ticaret rejimi yaratan anlaşmalardır.
Bölgeselleşme neyi ifade eder ve genellikle hangi amaçla gerçekleştirilir?
Bölgeselleşme, belirli bir bölgedeki ülkeler arasında ekonomik, siyasi, kültürel ve sosyal ilişkilerin artmasıdır. Genellikle bir ekonomik bütünleşme hedeflenir.
Çok taraflı serbest ticaret anlaşmasının en bilinen örneği nedir ve ne zaman imzalanmıştır?
Çok taraflı serbest ticaret anlaşmasının en bilinen örneği 1947'de imzalanan Tarifeler ve Ticaret Genel Anlaşması'dır (GATT).
Uluslararası ticarette menşe kuralları neyi belirlemek için kullanılır?
Uluslararası ticarette menşe kuralları, ulusal hükümetler ve uluslararası ticaret anlaşmaları ve antlaşmaları tarafından bir ürünün veya malın ulusal menşeini belirlemek için kullanılan kriterlerdir.
Menşei şahadetnamesi nedir ve hangi bilgiyi gösterir?
Menşei şahadetnamesi ihracatı yapılacak mal için düzenlenen, söz konusu malın tamamen o ülkede üretildiğini veya gördüğü işlemler nedeniyle o ülkede üretilmiş mal olarak değerlendirilmesi gerektiğini gösteren bir belgedir. Menşe şahadetnamesi, o malın hangi ülkede üretildiğini gösterir.
Gümrük birliğinde taraf ülkelerin üçüncü ülkelerle gümrük tarifesi ilişkileri nasıldır?
Gümrük birliğinde taraf ülkeler, üçüncü ülkelerden yaptıkları ithalata kendi ulusal gümrük tarifelerini değil, ortak gümrük tarifesini uygulamak zorundadırlar.
Ekonomik bütünleşme aşamaları nelerdir?
Ekonomik bütünleşme aşamaları:
Parasal birliğe verilebilecek en güzel örnek nedir?
Parasal birliğe en güzel örnek AB üyesi ülkelerin kurdukları Ekonomik ve Parasal Birlik (Euro alanı)’tir.
Euro'nun kullanımı nasıl başlamıştır ve Euro nasıl yaygınlaşmıştır?
1 Ocak 1999'da 11 AB ülkesi ortak para birimi olarak Euro’yu kullanmaya başladı. Euro başlangıçta elektronik bir para birimiydi. Euro banknotları ve madeni paraları üç yıl sonra piyasaya sürüldü. Bugün Euro, 20 AB ülkesinin ve 350 milyondan fazla Avrupalının para birimidir. Dünyadaki en önemli para birimlerinden biridir ve Euro’yu kullanan ülkeler için para politikası Avrupa Merkez Bankası tarafından belirlenmektedir.
IMF’ye üye ülkelerin kotaları nasıl belirlenir ve hangi birim cinsinden ifade edilir?
IMF’ye üye ülkenin kotası, genel olarak o ülkenin dünya ekonomisindeki göreceli konumunu yansıtır. Kotalar, IMF'nin hesap birimi olan Özel Çekme Hakları (SDR) cinsinden ifade edilmektedir. SDR ise değeri beş para biriminden (ABD doları, euro, Çin yuanı, Japon yeni ve İngiliz sterlini) oluşan bir sepete dayanarak belirlenen, sadece IMF’in ve üye ülkelerin kullanabildiği uluslararası rezervdir.
Şartlılık politikası nedir ve IMF tarafından nasıl uygulanır?
Şartlılık politikası kredi limitine benzeyen bir borç verme düzenlemesidir. Bir ülkenin ekonomik ve mali programını desteklemek amacıyla IMF İcra Kurulu tarafından onaylanır. Düzenleme, üyenin belirli şartlara uymasını ve bundan yararlanmaya devam edebilmesi için periyodik gözden geçirmelere tabi olmasını gerektirmektedir.
Dünya Bankası üye ülkeleri hangi kriterlere göre sınıflandırır ve hangi gelir aralıklarındaki ekonomiler düşük ve orta gelirli olarak tanımlanır?
Dünya Bankası, üye ülkeleri büyüklük, nüfus ve gelir düzeyine bağlı olarak düşük, düşük-orta, üst-orta ve yüksek gelirli ekonomiler olarak sınıflandırmaktadır. IBRD kaynaklarını düşük ve orta gelirli ülkelere yönlendirmektedir. 2024 yılı için kişi başına düşen milli geliri 1.135 ile 4.465 dolar arasında olan ülkeler düşük orta gelirli ekonomiler, 4.466 ila 13.845 ABD doları arasında olanlar ise üst-orta gelirli ekonomiler olarak tanımlanmıştır.
“Dünya Bankası Grubu” hangi kurumlardan oluşmaktadır?
Uluslararası İmar ve Kalkınma Bankası (IBRD) ve Uluslararası Kalkınma Birliği (IDA) Dünya Bankası olarak bilinirken, bu ikisi artı Uluslararası Finans Kurumu (IFC), Çok Taraflı Yatırım Garanti Ajansı (MIGA), Uluslararası Yatırım Anlaşmazlıklarının Çözüm Merkezi (ICSID) “Dünya Bankası Grubu” olarak anılmaktadır.
Avrupa Birliği (AB) nedir ve hangi antlaşmayla kurulmuştur?
AB olarak kısaltılan Avrupa Birliği, Avrupa ülkelerinin ekonomik ve siyasi birliğidir. AB, 1 Kasım 1993'te Avrupa Birliği Antlaşması (Maastricht Antlaşması) ile kurulmuştur. Bu nedenle 1993’ten itibaren Avrupa bütünleşmesini ifade etmek için AB kavramı kullanılır.