Davacının, davada taraf olma ve dava açma ehliyetinin olup olmadığı, menfaat ilişkisinin bulunup bulunmadığı, davacının kanunlara uygun olarak temsil edilip edilmediği yönünden incelenmesini ifade eden kavram nedir?
Ehliyet; davacının, davada taraf olma ve dava açma ehliyetinin olup olmadığı, menfaat ilişkisinin bulunup bulunmadığı, davacının kanunlara uygun olarak temsil edilip edilmediği yönünden incelenmesini ifade eder.
Esas defterine kaydı yapılan dilekçeler, Danıştay’da daire başkanının görevlendireceği bir tetkik hâkimi; idare ve vergi mahkemelerinde ise mahkeme başkanı veya görevlendireceği bir üye tarafından hangi yönlerden sırasıyla incelenmektedir?
Esas defterine kaydı yapılan dilekçeler, Danıştay’da daire başkanının görevlendireceği bir tetkik hâkimi; idare ve vergi mahkemelerinde ise mahkeme başkanı veya görevlendireceği bir üye tarafından,
a. Görev ve yetki,
b. İdarî merci tecavüzü,
c. Ehliyet,
ç. İdarî davaya konu olacak kesin ve yürütülmesi gereken bir işlem olup olmadığı,
d. Süre aşımı,
e. Husumet,
f. Dava dilekçesinin düzenlenmesinin ve tek dilekçe ile dava açılmasının kanuna uygun olup olmadığı,
yönlerinden sırasıyla incelenmektedir.
Dilekçe üzerinde yapılması gereken ilk inceleme ve bu inceleme sonucunda yapılacak işlemlerin dilekçenin alındığı tarihten itibaren en geç kaç gün içinde sonuçlandırılması gerekir?
Dilekçe üzerinde yapılması gereken ilk inceleme ve bu inceleme sonucunda yapılacak işlemlerin dilekçenin alındığı tarihten itibaren en geç on beş gün içinde sonuçlandırılması gerekir.
Dilekçelerin görevli mercie verilmesi hâlinde Danıştay’a veya ilgili mahkemeye başvurma tarihi ne zaman olarak kabul edilir?
Dilekçelerin görevli mercie verilmesi hâlinde Danıştay’a veya ilgili mahkemeye başvurma tarihi, görevli merciye başvurma tarihi olarak kabul edilir.
İktisadî ve teknik icaplara uymayan veya olayın özelliğine göre normal ve mutat olmayan bir durumun iddia edilmesi hâlinde ispat yükü hangi tarafa aittir?
İktisadî ve teknik icaplara uymayan veya olayın özelliğine göre normal ve mutat olmayan bir durumun iddia edilmesi hâlinde ispat yükü bunu iddia eden tarafa aittir.
Tarafların iddia ve savunmalarını dayandırdıkları bir vakıanın gerçekleşmiş olup olmadığının ispat edilememesi hâlinde aleyhe bir kararla karşılaşma tehlikesine ne denir?
İspat yükü, tarafların iddia ve savunmalarını dayandırdıkları bir vakıanın gerçekleşmiş olup olmadığının ispat edilememesi hâlinde aleyhe bir kararla karşılaşma tehlikesidir.
Vergi hâkimi, bir uyuşmazlık hakkında hüküm tesis ederken usûl (metodolojik) bakımdan sırasıyla hangi aşamalarda zihnî faaliyette bulunmaktadır?
Vergi hâkimi, bir uyuşmazlık hakkında hüküm tesis ederken usûl (metodolojik) bakımdan sırasıyla iki aşamada zihnî faaliyette bulunmaktadır:
• Önce maddî olayı araştırıp tespit etmekte;
• Daha sonra, bu olayı düzenleyen kanun hükmünü uygulamaktadır.
Şahsa özgü (kişisel) etkiye sahip olan mücbir sebebin varlığını ispat yükü, kime aittir?
Şahsa özgü (kişisel) etkiye sahip olan mücbir sebebin varlığını ispat yükü, mükellefe aittir.
Taraflardan birinin kendi aleyhine olarak ileri sürülen bir vakıanın doğruluğunu mahkeme huzurunda beyan etmesine ne denir?
İkrar, taraflardan birinin kendi aleyhine olarak ileri sürülen bir vakıanın doğruluğunu
mahkeme huzurunda beyan etmesidir.
Olayların olağan akış biçimine göre ortaya çıkacak sonucun zorunluluğuna; belli bir
olaydan belli olmayan bir olay hakkında hâkim tarafından çıkarılan sonuca ne denilmektedir?
Olayların olağan akış biçimine göre ortaya çıkacak sonucun zorunluluğuna; belli bir
olaydan belli olmayan bir olay hakkında hâkim tarafından çıkarılan sonuca fiilî (maddî)
karine denilmektedir.
Aksinin hiçbir suretle ispatı mümkün olmayan karineye ne denilmektedir?
Aksinin hiçbir suretle ispatı mümkün olmayan karineye kesin kanunî karine denilmektedir.
Sunulan delillerin hâkim tarafından serbestçe değerlendirilebilmesini yani herhangi
bir delilin varlığı hâlinde onun aksine karar verememe durumunun olmamasını ifade eden ilkeye ne denir?
Delillerin serbestçe değerlendirilmesi ilkesi sunulan delillerin hâkim tarafından serbestçe değerlendirilebilmesini yani herhangi bir delilin varlığı hâlinde onun aksine karar verememe durumunun olmamasını ifade etmektedir.
Davada taraflar arasında çekişmeli olan, geçmişte meydana gelmiş olaylar ve durumlara ilişkin sahip olduğu bilgi ve algıları mahkemeye aktaran üçüncü kişiye ne denir?
Şahit/Tanık; davada taraflar arasında çekişmeli olan, geçmişte meydana gelmiş olaylar ve durumlara ilişkin sahip olduğu bilgi ve algıları mahkemeye aktaran üçüncü kişidir.
Bir davanın dayandırıldığı vakıaların değerlendirilip onlardan sonuçlar çıkarılmasında özel ve/ya da teknik bilgiye ihtiyaç duyulan durumlarda hâkim tarafından bilgisine ve görüşüne başvurulan ve verdiği bilgiler ve yaptığı açıklamalarla hâkime yardımcı olan kişiye ne denir?
Bilirkişi, bir davanın dayandırıldığı vakıaların değerlendirilip onlardan sonuçlar çıkarılmasında özel ve/ya da teknik bilgiye ihtiyaç duyulan durumlarda hâkim tarafından bilgisine ve görüşüne başvurulan ve verdiği bilgiler ve yaptığı açıklamalarla hâkime yardımcı olan kişidir.
Mahkemenin, kişiler veya nesneler üzerinde doğrudan ve duyu organlarına dayanarak bilgi sahibi olmasına ne denir?
Keşif, mahkemenin, kişiler veya nesneler üzerinde doğrudan ve duyu organlarına dayanarak bilgi sahibi olmasıdır.
Tarafın kendisinin belirlediği uzman bir kişiden ve yine kendisinin ihtiyaç duyduğu özel ve/ya da teknik bilgi gerektiren bir konuda aldığı görüşe ne denir?
Tarafın kendisinin belirlediği uzman bir kişiden ve yine kendisinin ihtiyaç duyduğu özel ve/ya da teknik bilgi gerektiren bir konuda aldığı görüşe, uzman görüşü ya da hukukî mütalâa denir.
Tarafların davanın çözümünü ilgilendiren bir olayın doğru olup olmadığı konusunda kutsal değerlerle desteklenen sözlü beyanlarına ne denir?
Yemin, tarafların davanın çözümünü ilgilendiren bir olayın doğru olup olmadığı konusunda kutsal değerlerle desteklenen sözlü beyanlarıdır.
Yargılama hukukunda, karar verme yetkisine sahip olan hâkim ve/ya da mahkemenin karar verebilmesini sağlamak için delillerin yargılama sürecinde hazır bulundurulmasına ne denilmektedir?
Yargılama hukukunda, karar verme yetkisine sahip olan hâkim ve/ya da mahkemenin karar verebilmesini sağlamak için delillerin yargılama sürecinde hazır bulundurulmasına delillerin toplanması denilmektedir.
Açılmış veya açılacak bir dava ile ilgili delillerin kanunda belirtilen şartlar altında önceden toplanıp emniyet altına alınmasını sağlayan hukukî kuruma ne denir?
Delil tespiti, açılmış veya açılacak bir dava ile ilgili delillerin kanunda belirtilen şartlar altında önceden toplanıp emniyet altına alınmasını sağlayan hukukî bir kurumdur.
Davanın taraflarının dava ile ilgili olarak iddia ve savunmaları ile bunların dayanağını oluşturan delillerinin tamamını ileri sürmüş olması; söyleyecekleri bir sözlerinin ve ileri sürecekleri bir delillerinin kalmaması anlamına gelen kavram nedir?
Dosyanın Tekemmülü: Davanın taraflarının dava ile ilgili olarak iddia ve savunmaları ile bunların dayanağını oluşturan delillerinin tamamını ileri sürmüş olması; söyleyecekleri bir sözlerinin ve ileri sürecekleri bir delillerinin kalmaması anlamına gelmektedir.