Klasik Sosyologlar ve Hukuk Sosyolojisi Perspektifleri

Doğal hukuk kuramı hukukun kaynağının insan iradesi değil doğa olduğunu, dolayısıyla hukukun akla uygun ve evrensel olduğunu savunmaktadır.

Montesquieu'ya göre siyasi hukuk bir toplumda yönetimi oluşturmak ve yönetenler ile yönetilenlerin ilişkilerini düzenlemek üzere oluşturulan kanunlardır. 

Montesquieu, kanunların ruhu dediği koşulları şöyle tanımlamaktadır: “Kanunlar ülkenin fiziki yapısıyla; dondurucu, yakıcı veya ılık iklimi ile toprağının niteliğiyle, konumuyla, büyüklüğüyle; çiftçi olsun, avcı olsun, çoban olsun halkların meşguliyetleri ile ilişkili olmalıdır. Kanunlar devlet yapısının kaldırabileceği özgürlük derecesine, ülke sakinlerinin dinine, onların eğilimlerine, zenginliklerine, nüfusuna, ticaretine, ahlak kurallarına, davranışlarına uygun olmalıdır.

Montesquieu, yönetimin hukuksal-siyasal yapısına yani biçimsel özelliğine yönetimin doğası adını vermektedir.

Montesquieu'nun yönetimin doğası kavramı ile kastettiği, kimin yönettiği ve nasıl yönettiğidir. Örneğin; cumhuriyet halkın tamamının (demokrasi) ya da bir bölümünün (aristokrasi) egemen olduğu yönetim biçimidir. 

Yönetimler ilkeleri bakımından da birbirinden ayrılmaktadır. Cumhuriyetin temel ilkesi erdemdir.

Yönetimler ilkeleri bakımından da birbirinden ayrılmaktadır. Cumhuriyetin temel ilkesi erdem, monarşinin en temel ilkesi ise onurdur. 

Yönetimler ilkeleri bakımından da birbirinden ayrılmaktadır. Cumhuriyetin temel ilkesi erdem, monarşinin en temel ilkesi onur, despotizmin ise korkudur.

Gelenekler toplumsal yaşamda kendiliğinden ortaya çıkarken, kanunlar bir yasa yapıcı tarafından açıkça ve biçimsel olarak oluşturulmaktadır.

Maine göre ilkel toplum ataerkil despotizm biçiminde örgütlenmişti ve insanlar ebeveyne itaatin bir arada tuttuğu, mutlak yalıtılmış gruplar hâlinde dağılmışlardı.

Maine'nin kodifikasyon dönemi olarak tanımladığı aşamanın ayırt edici özelliği, yazılı olmayan hukuktan yazılı hukuka geçiştir. 

On İki Levha Kanunu, Roma’da MÖ 5. yüzyılda örf-âdet hukukunun on iki üyeli bir komisyon tarafından, on iki tunç levha üzerinde yazılı hâle getirilmesidir. Tarihte hukukun yazılı hâle getirilmesinin önemli örneklerinden biridir.

Tarihsel materyalizm; tarihin maddi temeldeki gelişimini diyalektik biçimde açıklamaya çalışan yaklaşımdır. Bu yaklaşıma göre toplumun maddi temeli her türlü tarihsel gelişmede belirleyici güçtür.

Hukukun kaynağını tanrısal irade veya geleneklerde gören modern öncesi anlayışlar ile devletin iradesini biricik hukuk kaynağı olarak kabul eden yaklaşımların aksine Marx için hukuk maddi toplumsal koşulların bir ürünüdür. 

Marx, toplumsal sınıf üretim araçları ile olan ilişki, üretime katkı, üretimden alınan pay ve çatışma potansiyeli bakımından benzer durumda olan toplumsal grupların her birini sınıf olarak adlandırmaktadır.

Marx, çatışmanın burjuvazinin kârını daha fazla artırmak, işçi sınıfının ise emeğinin karşılığını almak istemesi şeklinde özetlenebilecek olan çelişkiden kaynaklandığı görüşünü savunmaktadır.

Pozitivizm (Olguculuk), sadece gözlemlenebilen ve duyularla algılanabilen şeylerin varlığının doğrulanabileceği görüşünden hareketle gerçekliği olgularla sınırlandıran, bilginin ancak duyu organları aracılığıyla elde edilebileceğini savunan yaklaşımdır.

Mekanik dayanışmadan organik dayanışmaya geçişin temel nedeni nüfus artışı ve onun beraberinde getirdiği yeni ihtiyaçların yol açtığı farklılaşma ve uzmanlaşmadır.

Bastırıcı hukukta cezanın temel işlevi suçluyu ıslah etmekten ziyade toplumsal uyumun bozulmasını engellemektir.

Rasyonelleşme, bireysel ve toplumsal yaşamda aktörlerin, çevrelerindeki dünya üzerinde daha fazla denetim kurmak üzere akla ve bilgiye daha fazla başvurmalarıdır.