1
Arapça sıfatlar kaç tanedir ve adları nelerdir?
Arapça sıfatlar, Sıfat-ı Müşebbehe, İsm-i Tafdîl, Mübâlağa-i Fâ‘il, İsm-i Mensûb, İsm-i Mekân, İsm-i Zamân, İsm-i Âlet, İsm-i Tasgīr olmak üzere sekiz adettir.
Arapça Sıfatlar ve İsimler
- 20 soru-cevap
- Osmanlı Türkçesi II
2
Ef'al vezni Arapça sıfat türlerinden hangisine dahildir ve temel özelliği nedir?
Ef'al vezni Arapça sıfat türlerinden Sıfat-ı Müşebbehe'ye dahildir. Renk ve kusurları bildiren kelimelerden sıfat elde etmek üzere kullanılır olması en temel özelliğidir.
3
Sıfat-ı müşebbehe ve ism-i fâ‘il arasındaki farklar nelerdir?
İlk olarak; ism-i fâ‘iller fiilin ifade ettiği işi geçici olarak yaparlar. Sıfat-ı müşebbeheler ise sabit, kalıcı hâl ve durumu ifade eden sıfatlardır. Sıfat-ı müşebbehe ile ism-i fail arasında diğer bir fark ise, sıfat-ı müşebbehelerin sadece geçişsiz fiillerden elde edilmesidir. İsm-i fâiller hem geçişli hem de geçişsiz fiillerden türetilebilirler.
4
Ecvef hâli feyyil(فيل) olan vezin hangisidir?
Ecvef hâli feyyil(فيل) olan vezin İ‘lâl veznidir.
5
"شقى" sıfatı hangi veznin istisnâi hâlidir. Özelliği nedir?
"شقى" sıfatı, İ‘lâl vezniyle sıfat-ı müşebbehe olması lazım iken Nakıs olduğundan, fa‘î veznine dönüşmüştür.
6
"سواد "sıfatının türü nedir ve vezin olarak karşılığı nasıldır?
سواد(Sevâd) sıfatı, Sıfat-ı müşebbehe türünde, Ef'al vezninde olup karşılığı اسود(Esved) şeklindedir.
7
Fiilin ifade ettiği niteliğin bir varlıkta, bir nesnede, öteki varlık veya nesnelere göre daha fazla ya da en fazla bulunduğunu ifade eden sıfatlara ne ad verilir?
Fiilin ifade ettiği niteliğin bir varlıkta, bir nesnede, öteki varlık veya nesnelere göre daha fazla ya da en fazla bulunduğunu ifade eden sıfatlara ism-i tafdîl adı verilir.
8
"ولى" kelimesinin İsm-i tafdîli nasıl olur? Türdeşlerinden farkı nedir?
"ولى(veli)" kelimesi "اولى(evlâ)" şeklinde İsm-i tafdîl olur. Nâkıs kelimelerden olduğu için ef‘â vezniyle yapılır.
9
İsm-i tafdîlin mü’ennes şekli hangi vezinle yazılır?
İsm-i tafdîlin mü’ennes şekli fa‘lâ (فعلى) vezni ile yazılır.
10
Mübâlağa-i fâ‘il nedir? Osmanlı Türkçesinde hangi vezinlerle kullanılır?
Fâ‘ilin yaptığı işin çokça ve sürekli yapıldığını ifade eden sıfat türüdür. Osmanlı Türkçesi’nde iki vezni sıklıkla kullanılır. Bunlar Fa'âl(فعال) ve Fa‘ûl (فعول) vezinleridir.
11
Osmanlı Türkçesinde ism-i mensûb nasıl yapılır? Arapçadaki hâlinden farkı nedir?
Arapça’da isimlere ve masdarların sonuna şeddeli bir ye ve tenvin getirilerek (-iyyun) elde edilirler. Ancak Osmanlı Türkçesi’nde şedde ve tenvin okunmaz; ye uzun î şeklinde okunur.
12
".داودی قارصى مشهور بر عليمدير"
cümlesinde sıfat-ı müşebbehe türlerinden hangisi mevcuddur?
".داودی قارصى مشهور بر عليمدير"(Davudi Karsi meşhûr bir alimdir.)
cümlesinde Karsi kelimesinden dolayı sıfat-ı müşebbehe türlerinden ism-i mensûb mevcuddur.
13
Arapça'da türedikleri fiilin gerçekleştiği yeri bildiren kelimelere ne ad verilir? Osmanlı Türkçesinde kaç adet vezinle kullanılırlar?
İsm-i Mekân adı verilir. Osmanlı Türkçesinde üç vezni kullanılır. Bunlar, Mef‘al, Mef‘il ve Mef‘ale vezinleridir.
14
".قاييلرسوكتى مشتا طومانيچي ايسه مرعا اولارق قوللانميشلردير"
Altı çizili sözcükler Arapça isim türlerinden hangisine dahildir? Anlamları nelerdir?
Meştâ ve Mer'â ism-i mekân olup, Meştâ; kışlak, Mer'â ise yaylak, otlak anlamlarındadır.
15
"سقوط ve دخول " fiilerinin İsm-i mekân vezinleri ve anlamları nasıldır?
دخول(Duhûl) fiili mef'al vezninde olup مدخل şeklinde yazılır. Giriş, girilecek yer anlamlarındadır.
سقوط(Sükût) fiili mef'il vezninde olup مسقط şeklinde yazılır. düşecek yer anlamlarındadır.
16
Doğum zamanı anlamındaki kelimenin vezni ve yazılışı nasıldır?
"مولد" doğum zamanı anlamında olup, "بدء" isminin mef‘il vezniyle dönüşmüş halidir.
17
Fu‘ayl vezni Arapça isim türlerinden hangisiyle ilişkilidir?
Fu‘ayl vezni Arapça isim türlerinden İsm-i Tasgīr gurubuna dahildir.
18
سفيل (sefîl) kelimesi hangi vezinde sıfat-ı müşebbehe olmuştur? Yazılışı ve anlamı nedir?
سفالت (sefâlet) sıfatı fa‘îl vezni ile سفيل (sefîl) şeklinde yazılır. Yoksul, perişan anlamlarındadır.
19
عرج kelimesi hangi vezinle sıfat-ı müşebbehe olur? Nasıl yazılır, anlamı nedir?
عرج kelimesi ef'al vezniyle اعرج ('ârec)şeklinde sıfat-ı müşebbehe olur. Topal,aksak anlamındadır.
20