AÖF Soru Bankası
TAR406U · Ünite 4

19. Yüzyıla Kadar Osmanlı’da Düşünce (17-18.Yüzyıllar)

  • 20 soru-cevap
  • Türk Düşünce Tarihi
1

Osmanlı Devleti 17. yüzyıla girerken hangi sorunlarla karşı karşıya kaldı?

Osmanlı Devleti 17. yüzyıla girerken üç önemli sorunla karşı karşıya kaldı. Bunlar siyasi (meşruiyet) krizi, ekonomik kriz ve epistemik krizdir.

2

Osmanlı’da dokunulmaz sultan imgesini de yıkan olay nedir?

Yeniçeriler, II. Osman’ı katlettiğinde dokunulmaz sultan imgesini de yıkmışlardır.

3

Epistemik krizin ortaya çıkmasında hangi mektebin önemli bir etkisi vardır?

Epistemik krizin ortaya çıkmasında Birgivî Mehmet Efendi’nin etkilendiği İbni Teymiyye Mektebi’nin önemli bir etkisi vardır.

4

İbni Teymiyye Mektebi’nin düşüncelerini temsil eden ve okulun düşüncelerinin devlet nazarında bir karşılık bulmasını sağlayan kişi kimdir?

İbni Teymiyye Mektebi’nin düşüncelerini temsil eden ve okulun düşüncelerinin devlet nazarında bir karşılık bulmasını sağlayan Kadızâde Mehmed Efendi’dir.

5

Kadızâde Mehmed Efendi hangi konuların haram olduğunu öne sürmüştür?

Kadızâde Mehmed Efendi; sema ve devran, aklî ilimlerin tahsili, ezan, mevlid ve Kur’an’ın makamlı okunması, tasliye ve tarziye, türbe ve kabir ziyareti, cemaatle nafile namazları kılma, tütün ve sigara içilmesi, inhina (eğilmek) ve musâfaha (el sıkışmak, tokalaşmak) konularının hepsinin haram olduğunu belirtmiştir

6

IV.Mehmed döneminin dinî ve siyasi alanda en etkili kişilerinden olan, 17. yüzyılın dinî hayatında önemli bir yer tutan mutasavvıf-fakih çekişmesinde fakihlerin yanında yer alan kişi kimdir?

Vanî Mehmed Efendi

7

İmparatorluğu askerî bir imparatorluktan bürokratik bir devlete dönüştürmek isteyen kâtip sınıfını kaç bölümde inceleyebiliriz?

“Çelebiler Çağı”, “Sefirler ve Reîsülküttâplar Çağı”, “Münevverler (Aydınlar) Çağı”

8

 Katip sınıflarının dönem dönem incelenmesinde, Kâtip Çelebi’nin de içinde bulunduğu çağa verilen isim nedir?

Kâtip Çelebi’nin de içinde bulunduğu “Çelebiler Çağı” denilmektedir.

9

Yirmisekiz Çelebi Mehmed ile başlayan Katipler çağına ne ad verilmiştir?

Sefirler ve Reîsülküttâplar Çağı

10

Tercüme Odasında yetişmiş paşaların başını çektiği çağa verilen isim nedir?

Münevverler (Aydınlar) Çağı

11

“Düstûrü’l-amel li-ıslâhi’l-halel” adlı eseri de olan  Çelebiler çağının ilk temsilcisi kimdir?

Kâtip Çelebi

12

Bunalım çağında özellikle Kâtip Çelebi, Naima gibi Osmanlı düşünürlerini derinden etkilemiş, Osmanlı toplum yapısı ve düzeni onun tavırlar nazariyesi üzerinden analiz edilmeye çalışılmış düşünür kimdir?

İbn Haldun

13

Kâtip Çelebi’nin Avrupa kaynaklarına ulaşmasını sağlayan, Hristiyan bir misyoner olarak Osmanlı ülkesine gelip Müslüman olan kişi kimdir?

Mehmet İhlasî

14

“Tarih-I Düvel-i Rumiyye” isimli tarih kitabı bizde Eski Yunan ve Roma’dan bahseden ilk tarih kitabı olarak bilinen tarihçi kimdir?

                           

Hüseyin Çelebi 

15

Kâtip Çelebi’nin fikirlerinin savunucusu ve yayıcısı,  ilk matbaanın kurucusu olan, Kâtip Çelebi’nin üç eserini matbaasında basan kişi kimdir?

İbrahim Müteferrika

16

Nizam-ı Cedit terimini ilk kullanan yazar kimdir?

İbrahim Müteferrika

17

“Lâle Devri” tanımlaması kimler tarafından kullanılmıştır?

“Lâle Devri” tanımlaması Osmanlıların kullandığı bir tabir değildir. Bu tabir daha sonra II. Meşrutiyet döneminde tarihçiler tarafından konulmuş bir adlandırmadır.

18

Kimin görüşleri hem Tanzimat hem de Islahat Fermanı’nın temelini oluşturur?

Sadık Rıfat Paşa’nın görüşleri hem Tanzimat hem de Islahat Fermanı’nın temelini oluşturur.

19

Modern Osmanlı kültürünün oluşumunda son derece stratejik bir işlev gören, Osmanlı modernleşmesinin aktörlerinin büyük bir çoğunluğu Şinasi, Namık Kemal, Ahmet Mithat gibi gazetecileri bünyesinde barındıran yayın organı nedir?

Gazete

20

Münevverler çağının önemli simaları kimlerdir?

Mustafa Reşit Paşa, Ziya Paşa, Şinasi ve Namık Kemal bu çağın önemli simalarıdır.

Ünite 4 sorularını uygulamada çözBu ünitenin çıkmış ve deneme soruları, şıkları ve cevap açıklamaları uygulamada.Uygulamada aç