Millî Mücadele’nin Hazırlık Dönemi ve Kongreler

Mondros Mütarekesi’nin 19. maddesi, asker ya da sivil bütün Almanya ve Avusturya vatandaşlarının bir ay içinde Osmanlı Devleti sınırlarından çıkartılmasını öngörmekteydi.

Yıldırım Orduları Grup Komutanı Liman von Sanders görevini Mustafa Kemal’e devretti.

Mondros Mütarekesi’nden sonra İstanbul’a gelen Mustafa Kemal Paşa, altı ay kaldığı bu şehirde ilk olarak mevcut hükümette Harbiye Nazırı olmak için çaba sarf etti, başta Minber gazetesi olmak üzere birçok gazetede siyasi ve askeri yazılar kaleme aldı.

Kazım Karabekir Paşa, Ali Fethi Bey, Ali Fuat Paşa ve Rauf Bey başta olmak üzere ordunun ve siyasetin temsilcileri bir çözüm bulmak için çalıştılar

Daha sakin bir çevrede çalışmak ve Anadolu’nun içlerine doğru biraz daha ilerlemek gerekliydi. Bunun için karargâhını daha emin gördüğü Havza’ya taşıdı. Samsun’un İngiliz işgalinde bulunması ve etraftaki Rum çetelerinin faaliyetinden dolayı 25 Mayıs 1919’da küçük bir kaplıca kasabası olan Havza’ya geldi.

kararların altında Mustafa Kemal Paşa, Rauf Bey, Ali Fuat Paşa, Albay Refet Bey, Kurmay Başkanı Albay Kâzım ve kurmay heyetinden Hüsrev Bey’in imzaları bulunmaktaydı.

Amasya Genelgesi, Mustafa Kemal Paşa ve arkadaşlarının Anadolu’daki planlarının ne olduğunu kesin bir şekilde ortaya koymuştur. Bunun üzerine hükümet onu ordu müfettişliği görevinden almış, o da askerlik mesleğinden istifa ederek sıradan bir vatandaş olarak mücadeleye devam etme kararı vermiştir.

23 Temmuz 1919 da yapılmış ve 7 gün sürmüştür.

Millî Mücadele Hareketinin ilk genel yönetim birimi olan Heyet-i Temsiliye, Erzurum Kongresi’nde oluşturulmuştur.

Sivas Kongresi, toplantının düzenleyicisi olan Mustafa Kemal Paşa’nın konuşması ile 4 Eylül 1919’da açıldı

Sivas Kongresi’ne katılan delege sayısının Erzurum Kongresi’nden az olmasının en önemli sebebi, İstanbul Hükümeti’nin kongreyi kanun dışı ilan etmesidir.

Kara Vasıf Bey, Halide Edip (Adıvar) Hanım ve Bekir Sami (Kunduk) Bey manda teklifinde bulunanların başında geliyorlardı.

Anadolu hareketini önlemekte başarısızlığa uğrayan Damat Ferit Paşa 1 Ekim 1919’da istifa etmek zorunda kaldı

Batı Anadolu Kongreleri, Doğu Anadolu Kongreleri, Trakya Kongreleri ve Çukurova Kongreleridir.

Batı Anadolu kongrelerinin çoğu İzmir’in işgalinden sonra toplanmıştır. Bu kongrelerden beşi Balıkesir’de, ikisi Nazilli’de, biri Alaşehir’de ve sonuncusu da TBMM açıldıktan
sonra Afyonkarahisar’da düzenlenmiştir.

Mondros Mütarekesi’nden sonra uluslararası gelişmeler Batı Anadolu Türk aydınlarının bazı
millî direniş örgütleri kurmalarına neden olmuştur. Bu örgütlerden ilki 1 Aralık 1918’de kuruluşu
tamamlanan İzmir Müdafaa-i Hukuk-u Osmaniye Cemiyeti’dir

Doğu Anadolu’daki Ermeni ve Rum faaliyetlerine karşı çıkmak ve halkı bilinçlendirmek için
Kars, Ardahan, Trabzon gibi vilayetlerde kongreler toplanmıştır.

Silahlı direnişi esas alan ilk kongreler olmasından dolayı Ardahan Kongreleri, Millî Mücadele
tarihi açısından önemli bir yere sahiptir. Kongreler bölgesel nitelikli merkezi hükümetlerin
kurulmasının yolunu açarak sonraki kongrelere ilham kaynağı olmuştur.

Millî Mücadele döneminde Çukurova’da Birinci Pozantı ve İkinci Pozantı kongreleri düzenlenmiştir. Bunlar niteliği bakımından diğer bölgelerdeki kongrelerden farklıdır. Diğer bölgelerdeki
kongreler genellikle işgal ihtimaline veya başlamış işgale karşı direnişi örgütlenmek ve yönetmek amacıyla yapılmışken, Çukurova bölgesinde herhangi bir kongre yapılmadan direniş başlamış ve yürütülmüştür.

Osmanlı Devleti sınırları içinde tam bağımsızlık, yabancı işgal ve müdahalesine karşı silahlı mücadeledir.