Çağdaş Türk Yazı Dilleri I
Deneme Sınavı Soruları
- 20 soru
- Cevap anahtarı açık: çöz, sonucunu gör
- 1
I.Radloff, Korş, Samoyloviç, Räsänen ve Baskakov gibi birçok Avrupalı ve Rus Türkolog, Türk lehçelerini tasnif etmeye çalışmıştır.
II. Berezin zamanında lehçe araştırmaları henüz başlangıç devrini yaşadığı için asıl tasnif çalışmalarını Radloff ile başlatmak daha doğru olur.
III. Korş, Radloff ’un tasnifini geliştirmiş, Samoyloviç ise bu iki görüşü birleştirmiş ve lehçe gruplarına, onların tarihî malzemesini ekleyerek, tarihî-kavmîcoğrafî adlar ile adlandırmıştır.
IV. Reşit Rahmeti Arat, bütün bu tasnif denemelerini incelemiş ve 1953 yılında, Türkiyat Mecmuası’nda yazdığı “Türk Şivelerinin Tasnifi” adlı uzun makalesinde önemli bir tasnif ortaya koymuştur.
Türk lehçelerini tasnif çalışmalarıyla ilgili yukarıdakilerden hangileri söylenebilir?
- 2
Türk Lehçeleri Üzerine Wilhelm Radloff’un yapmış olduğu tasnif çalışmalarına göre aşağıdakilerden hangisi doğu şivelerinden Kuzey Altay şivelerine girer?
- 3
Kiril harfleriyle verilen “Бaшынa дөндүјүм вaфaлы достлaр” ifadesinin Azerbaycan Latin alfabesindeki yazımı aşağıdaki cümlelerden hangisinde doğru olarak verilmiştir?
- 4Kâşgârlı Mahmûd’un yazdığı Dîvânü Lügâti’t-Türk’de, aşağıdakilerden hangisi Kâşgârlı’ya göre Doğu grubu dillerinden biridir?
- 5
Türk dili hangi yüzyıla kadar tek yazı dili olarak yaşamıştır?
- 61953 yılında, Türkiyat Mecmuası’nda yazdığı “Türk Şivelerinin Tasnifi” adlı uzun makalesinde, o güne kadarki bütün tasnif denemelerini inceleyerek dil özellikleri ile birlikte tarihî-kavmî-coğrafî esasları da göz önüne alarak önemli bir tasnif ortaya koyan bilim adamı kimdir?
- 7
Aşağıdakilerden hangisi Azerbaycan’da tiyatro alanında önemli isimlerden biridir?
- 8
Daha önce SSCB’ye bağlı olan Azerbaycan hangi tarihte bağımsız bir cumhuriyet olarak kurulmuştur?
- 9Türk lehçeleriyle ilgili yazılmış ilk eser aşağıdakilerden hangisidir?
- 10
Mehmed Emin Resulzâde’nin önderliğinde Kuzey Azerbaycan’da demokratik bir cumhuriyet kaç yıldında kurulmuştur?
- 11
"Şelaleli dağda, göy çemenlikde" dizesinde geçen göy ne demektir?
- 12
Azerbaycan hangi tarihte bağımsız bir cumhuriyet olarak kurulmuştur?
- 13
Azerbaycan Türkçesi kiril alfabesinde kullanılan “Ш-ш” harfinin ses karşılığı aşağıdakilerden hangisidir?
- 14
Dilin yazılı metinlerle takip edilemeyen çok eski bir döneminde ayrılan ve önemli sesbilgisi (fonetik) ve şekilbilgisi (morfoloji) farklılıkları gösteren koluna ne ad verilir?
- 15
"Almak" fiili hangi seçenekte şimdiki zaman eki ile çekimlenmiştir?
- 16Aşağıdaki cümlelerin hangisinde gösterme ünlemi vardır?
- 17
Биз онун гуҹaғындa гөз aчмышыг, о, бизим һaмымызын aнaмыздыр cümlesinin Latin alfabesiyle yazılışı aşağıdakilerden hangisidir?
- 18Azerbaycan Türkçesi Kiril alfabesinde bulunan “И, П, Ч, Ш” harflerinin Latin alfabesindeki karşılığı aşağıdakilerin hangisinde sırasıyla ve doğru olarak verilmiştir?
- 19
I. Birden fazla heceli kelimelerin sonundaki bütün kalın k sesleri de g olur.
II. Kelime sonunda bulunan k sesi, iki ünlü arasında kalınca y’ye; kalın g ise ğ’ye döner.
III. Kelime ortasında birbirini takip eden iki tonsuz ünsüzden birincisi tonlu söylenir
Türkiye Türkçesiyle karşılaştırıldığında Azerbaycan Türkçesinde kullanılan ünsüzler ile ilgili verilen bilgilerden hangisi/hangileri doğrudur?
- 20
Talat Tekin tarafından yapılmış dil tasniflerinden Hakasça, Orta Çulım, Mrass, Taştıp, Matur ve Yukarı Tom diyalektleri; Sarı Uygurca, aşağıdakilerden hangi grupta yer alır?