Xvı-Xıx. Yüzyıllar Türk Dili
2021–2022 Vize (Ara Sınav) Çıkmış Soruları
- 20 soru
- Soru metinleri açık; şıklar ve cevap anahtarı uygulamada
- 1Aşağıdakilerden hangisi XVI-XIX. yüzyıllarda eserlerinde Türkmen Türkçesi özellikleri de kullanan şairdir?
- AMirza Mehdi Han
- BBabur Şah
- C| Bayram Han
- DEbu'l-Gazi Bahadır Han
- EMahtum Kulu
- 2Aşağıdakilerden hangisinde "işikige" (eşigine) kelimesinin kökü ve ekleri doğru gösterilmiştir?
- Aişikti+ge (işik: eşik; ti : belirtme durumu eki.; +ge : yonelme durumu eki)
- Bişiktigte (işik: eşik; tig: isimden isim yapan ek; te: yönelme durumu eki)
- Cişiktigte (işik-: eşik; tig : iyelik 2. tk.; te : yönelme durumu eki)
- Dişikti+ge (işik: eşik; ti : iyelik 3. tk.; +ge : yönelme durumu eki)
- Eişikti+gte (işik-: eşik; + i belirtme durumu eki; +g: kaynaştırma; +e: yönelme durumu eki)
- 3Çağatay Türkçesi ve Osmanlı Türkçesinde kelime başındaki y- ünsüzüne karşılık birçok kelimede c- şeklinde telaffuz kaydedilmiştir: caman "yaman, fena", caradan "yaratan, Allah", cigit "yiğit". Yukarıda bahsedilen ses bilgisi özelliği XVI-XIX yüzzyılda hangi Türk lehçesine aittir?
- AÇağatay Türkçesi
- BAzerbaycan Türkçesi
- CKipçak Türkçesi
- Dlof. D) Osmanlı Türkçesi
- ETürkmen Türkçesi
- 4Aşağıdakilerden hangisi XVI-XIX. yüzyıl Çağatayca metinlerdeki en belirgin özelliklerden biri değildir?
- AYeterlilik fiili al-'dır.
- BGelecek zaman eki -GAy'dır.
- Cbol- fiili ile birlikte ol- fiili de kullanılmıştır.
- DKelime başı t- ünsüzünün ötümlüleşip d- ünsüzü şeklindeki kullanımlarına rastlanmaktadır.
- EÇağatay Türkçesi ile yazılmış eserlerde zamir n'si hiç kullanılmamıştır.
- 5Aşağıdakilerden hangisi XVI-XIX. yüzyıllarda Osmanlı İmparatorluğu dışında yazılan eserlerin dili ni temsil etmez?
- AEski Anadolu Türkçesi metinleri
- BTürkmen Türkçesinin ağız özelliklerinin de kullanıldığı metinler
- CAzerbaycan Türkçesinin ağız özelliklerinin de kullanıldığı metinler
- DÇağatay Türkçesi metinleri
- EKıpçak Türkçesinin ağız özelliklerinin de kullanıldığı metinler
- 619. yüzyıldaki yenileşme döneminde egitim ve kültür alaninda yapılan çalışmaların en önemlilerinden biri Türkçe gramer kitapları ve sözlüklerin yazılmasıdır. Bu durum Türk dilinin sadeleşmesi, gelişmesi, standartlaşması ve en önemlisi kurumsallaşması bakımından çok etkili olmuştur. Aşağıdaki isimlerden hangisi yukarıda anlatılan konuya uygun eser vermemiştir?
- AAhmet Vefik Paşa
- BAhmet Cevdet Paşa
- CZiya Paşa
- DFuat Paşa
- EŞemsettin Sami
- 7Hem saz şairleri gelenegini hem de divan edebiyatı geleneğini iyi bilen kültürlü ve eğitimli bir saz şairi olarak aruz vezniyle divan edebiyatı nazım türlerinde de şirler söylemiş, halk şirini divan şiirine yaklaştırmıştır. Şehirli popüler halk şiirinin oluşmasına katkıda bulunmuştur. Halk ve divan şaırlerini eleştirel değerlendirdiği "Şairnâme" isimli uzun manzumesi vardır. Yukarıda sanatına dair bilgilerin verildiği 17. yüzyıl şairi kimdir?
- AGevheri ao1
- BAşık Ömer
- CKayıkçı Kul Mustafa
- DKatibı
- EBayburtlu Zihni
- 8Aşagıdaki sanatçılardan hangisi Tanzimat edebiyatının özelliklerine uygun eser yazmamıştır?
- ASamipaşazade Sezai
- BAhmet Mithat
- CAbdülhak Hamit
- DŞemsettin Sami
- EHersekli Arif Hikmet
- 9Aşağıdaki eserlerden hangisinde süslü nesir daha yoğun kullanılmıştır?
- AHıbri: Enisü'l-Müsamirin
- BKatip Çelebi: Mizanü'l-Hak
- CFuzuli: Hadikatü 's-Sueda orul
- DNergisi: Munşeat
- EEvliya Çelebi: Seyahatname
- 10Gerçi merhümun intikälin bilmez ādem kalmamış idi ve merhümun meyyiti bu vakte değin kırk sekiz gün setr olunmış idi ammã keşf-i sır āşkäre olup kırk sekiz yıldan berü serir-i izzetde pādişäh-ı älem-penäh mevti te'sir édüp süziş-i mātem ile herkes āh ü năle vü efgăne ăgaz eyledi ve hãy hãy ile ağlaşup inleşdiler ve şol mertebeye vardı ki yürimeyüp 'hãy Sultān Süleymän hãy' deyü feryāda başladılar. Selaniki Tarihi'nden alınan yukarıdaki metin hangi nesir üslubuyla yazılmıştır? aot.sor
- ASuslu nesir
- BOrta nesir
- CHalk nesri
- DKarma nesir
- EMüzeyyen nesir
- 11Arap harfli metinlerde hareke kullanımının XV-XVI. yüzyıllardan sonra yok denecek kadar azalmasının sebebi nedir?
- AMetni yazma hızını yavaşlatması
- BYazı alanını genişletmesi
- CEstetik görünmemesi
- DGereksiz görülmesi
- EOkumayı zorlaştırması
- 12Hem Latin hem de Arap harfleri ile 1680 yılında yayımlanmış bir sözlüktür. Madde başları Arap alfabesi ile verilmiş, sonra yanlarında Latin harfleri ile telaffuzu gösterilmiştir. Yukarıda bahsedilen sözlük aşağıdakilerden hangisidir?
- ACarbognano
- BParigi
- CViguier
- DMeninski
- EBianchi
- 13Aşağıdakilerden hangisi "emr" kelimesine teklik 1. şahıs iyelik ekinin getirilmiş şeklidir?
- Aemrün
- Bemrin
- Cemrim
- Demirim
- Eemrum
- 14"Sıcak" kelimesinde hangi ses olayı vardır?
- Akalınlaşma
- Bünsüz düşmesi
- Cön seste ünlü düşmesi
- Dunlü değişmesi
- Eiç seste ünlü düşmesi
- 15Aşağıdaki seçeneklerden hangisinde ettirgenlik çatısı yoktur?
- Aakit-
- Bçıkar-
- Cdönder-
- Dalın-
- Eartur-
- 16Eşitlik hâli eki aşağıdakilerden hangisinde belirtilen görevde kullanılmaz? A) Gibilik, benzerlik belirtir. B) Beraberlik belirtir. D) Görecelilik belirtir. C) Usul, yol ve tarz bildirir. E) Nitelikçe karşılaştırma belirtir.
- 17"Rum vilâyetine gelmege teveccüh eyledi." cumlesinde altı çizilı kelime hangi anlamı vermektedir?
- Agelmek için
- Bgelmeden
- Cgelmekle
- Dgelmeksizin
- Egeldikçe
- 18Ayrılma hâli eki aşağıdakilerden hangisinde belirtilen görevde kullanılmaz?
- ASebep bildirir.
- BMutabıklık ve uygunluk belirtir.
- CKaynak ve mahreç bildirir.
- DSeçme ve ayırma bildirir.
- EFiilin belirttiği hareketin kaynağını, çıkış yonünü belirtir.
- 19"Olmazuz" kelimesinin zamanı ve şahsı aşağıdakilerin hangisinde doğru verilmiştir?
- Agereklilik kipi, çokluk birinci şahıs
- Bgeniş zaman, çokluk birinci şahıs
- Cgelecek zaman, çokluk üçüncü şahıs
- Dgeçmiş zaman, teklik ikinci şahıs
- Eistek kipi, teklik ikinci şahıs
- 20Aşağıdakilerden hangisinde iç seste ünlü türemesi yoktur?
- Ahuner
- Bakıl
- Cfikir
- Dmühür
- Efetih