Tarım 4.0 ile Topraksız Tarım ve Gıda Güvenliği

Dünyadaki milyonlarca insanın yaşam standartları ve genel refahı, bu alandaki en son teknolojinin üretimi kat kat arttırmasına ve gıda dağıtımını çok daha kolay hâle getirmesine rağmen, yetersiz beslenme ve dinmeyen açlık nedeniyle sekteye uğramaktadır. Ne yazık ki, her yıl dünya genelinde yaklaşık 35.000 kişi gıda yetersizliği nedeniyle hayatını kaybetmektedir (FAO, 2008; Bora ve ark., 2010); zira gıdaya erişim ve gıda bulunabilirliği, çok az kişinin sahip olabildiği bir ayrıcalık olarak görüldüğü için hâlâ temel bir insan hakkı olarak kabul edilmemektedir.

Gıda güvenliği; insanın en temel ihtiyaçlarından biri olan beslenmenin sağlıklı bir yaşamla olan ilişkisini belirtmektedir. Dünyadaki hastalıkların artması gıda güvenliğinin en önemli konusudur. Yeteri kadar sağlıklı gıdaya erişim gıda güvenliğini tanımlar.

Gıdanın bulunabilirliği, erişilebilirliği, kullanımı ve istikrarı Genel olarak dört farklı boyut gıda güvenliğinin çeşitli yönlerini kapsamaktadır: Gıdanın bulunabilirliği, erişilebilirliği, kullanımı ve istikrarı

“Gıda güvenliği, tüm insanların, her zaman, aktif ve sağlıklı bir yaşam için beslenme ihtiyaçlarını ve gıda tercihlerini karşılayan yeterli, güvenli ve besleyici gıdaya fiziksel, sosyal ve ekonomik olarak erişebildiği durumlarda mevcuttur”

1-Bitkisel üretim:

2-Hayvancılık kaynakları

Endonezya ve Tayland 

Petrol fiyatlarındaki dalgalanmalar ve enerji ile ilgili politikalar, biyo-yakıt üretiminde kullanılmak üzere mahsullere olan talebin artmasına katkıda bulunarak son zamanlarda fiyatların değişmesine neden olmuştur. Son yıllarda başlıca üretim merkezlerinde yaşanan aşırı iklim koşulları, gıda üretimindeki değişken eğilimler ve dalgalanmalar sık sık fiyat artışlarına neden olmuştur. İklim değişikliği, bu olayların çoğunda önemli bir neden olarak ortaya çıkmıştır. 2007’den bu yana bazı ülkeler tarafından uygulanan ihracat yasakları ve hava koşullarındaki dalgalanmalara bağlı iç politika tepkileri gibi faktörler uluslararası fiyatları daha da arttırabilir (FAO, 2023).

Rekombinant DNA teknolojisi, diğer bir deyişle çeşitli genetik mühendisliği teknikleri, bir organizmanın genetik materyalini değiştirerek genetiği değiştirilmiş organizmalar (GDO) elde etmek için kullanılmaktadır.

Nüfus artış hızı,

fosil yakıt bağımlılığı,

Genetik mühendisliği ve biyoçeşitliliğin kaybı,

tarım ve hayvancılıkta “yüksek verimli çeşitlerin” teşvik edilmesinde önemli bir rol oynamıştır; bu çeşitler geleneksel melezleme yöntemleri ile geliştirilmiştir. Yerel hastalıklara ve iklim koşullarına dayanıklı yüksek verimli türler, gelişmiş ülkelerde elde edilen sınırlı ırkların yerel olarak melezlenmesiyle yaratılmıştır. Bu süreç, genetik çeşitliliği azaltırken aynı zamanda belirli özelliklere sahip yeni çeşitlerin ortaya çıkmasını sağlamıştır. İronik bir şekilde, yerel yönetimler tarafından teşvik edilen bu yüksek ölçekli melezleme çalışmaları, çok sayıda yerli ırkın yok olmasına neden olmuştur. Kasıtlı ya da kasıtsız olarak yapılan ve kârlı olmayan çapraz tozlaşma ve genetik ıslah nedeniyle oluşan genetik kirlilik (çapraz üreme) ve genetik erozyon, çok sayıda yerli ve yabani ırkın çökmesine ve kaybolmasına neden olmuştur. Genel biyoçeşitlilik ve genetik kayıp bu adımların doğrudan bir sonucu olmuştur.

Nüfus artışını kontrol altına almak ve nihayetinde azaltmak,

Aşırı tüketimin azaltılması,

Atıkların azaltılması,

Gıda dağıtımının iyileştirilmesi,

Gıda üretiminin artırılması,

Arazinin verimli kullanılması,

Gübreleme,

Gıda üretimindeki kayıpların önlenmesi,

Üretilen mahsullerin hastalık direncinin korunması,

Mahsullerin üretiminde kullanılan arazilerin ve su kaynaklarının bozulmasının önlenmesi

Bulunabilirlik; hem ulusal hem de hanehalkı düzeyinde yeterli miktarda gıdanın tutarlı bir şekilde var olmasını ifade eder. Bulunabilirlik, tarımsal verimlilik, gıda üretimi, ithalat ve gıda rezervlerinden etkilenir. İklim koşulları (kuraklık, sel vb.), tarımsal uygulamalar, teknoloji, nakliye ve depolama altyapısı, haşere istilası ve diğer çevresel sorunlar da gıda üretimini ve bulunabilirliğini etkileyebilir. Zayıf altyapı, yetersiz depolama tesisleri ve verimsiz dağıtım sistemleri de istikrarlı bir gıda tedarikinin sağlanmasında zorluklara katkıda bulunabilir.

Ekonomik istikrar

Siyasi istikrar

Çevresel istikrar

İstikrarlı sosyal koşullar

Organik tarımın temel ilkeleri ve uygulamaları, modern tarımın doğal kaynaklara olan etkilerini azaltmayı hedefler.

Sentetik girdilerden kaçınılarak, çevreye zarar verme riski azaltılırken, doğal kaynakların korunması ve sürdürülebilir bir tarım modeli oluşturulması amaçlanır. Bu ilkeler, sağlıklı gıda üretimi için önemli adımlar atmayı ve ekosistemlerin dengesini korumayı içerir

Organik tarımda sentetik pestisit, herbisit ve gübre kullanımı yasaktır. Organik çiftçiler kimyasal girdilere güvenmek yerine toprağı zenginleştirmek ve mahsullere gerekli besinleri sağlamak için kompost, gübre ve diğer organik maddeler gibi doğal alternatifler kullanırlar. Bu, sentetik kimyasallar kullanmadan toprak verimliliğinin korunmasına yardımcı olur.

Organik tarım ürün rotasyonunu ve çeşitlendirmeyi teşvik eder. Ürün rotasyonu, aynı araziye farklı ürünlerin sırayla ekilmesini içerir, bu da zararlıların ve hastalıkların döngüsünü kırmaya yardımcı olur. Çeşitlendirme, aynı çiftlikte çeşitli ürünler yetiştirmeyi, biyolojik çeşitliliği artırmayı ve monokültürle ilgili sorun riskini azaltmayı içerir.

Hidroponik, bitkilerin besin açısından zengin bir su çözeltisi yoluyla besin aldığı, topraksız bitki yetiştirme yöntemidir. Bu yetiştirme tekniği eski uygarlıklara kadar uzanan bir geçmişe sahiptir ancak bugün bildiğimiz modern hidroponik önemli ölçüde gelişmiştir.

• Yetiştirme Ortamı
• Besin Çözeltisi
• Su ve Besin Dolaşımı
• Kontrollü Ortam
• pH ve EC Yönetimi
• Havalandırma

Aeroponik

 Kokopit veya koko elyafı, Hindistan cevizi meyvesinin üstünü örten lifli tabakadan elde edilen bir elyaf türüdür.

Azot döngüsü, nitrosomonas adlı bakteriler tarafından oksijen kullanılarak, balıkların ürettiği amonyağın parçalanması işlemi ile başlar. Bu kimyasal işlem sonunda nitrosomonas bakterileri sudaki amonyağı nitrite dönüştürmektedir. Nitrit de amonyak kadar zararlı ve kesinlikle sudan uzaklaştırılması gereken bir bileşendir. Bu aşamada bir başka bakteri türü olan nitrobakter devreye girer ve nitriti parçalayarak nitrat oluşumunu sağlar. Nitrat, bitkiler için gübre görevi görür. Bitkiler bu gübreyi kullanarak hem suyu arıtmış olurlar hem de kendileri için gereken azotu alarak gelişimlerine devam edebilirler