Türk Dili I
2022–2023 Yaz Okulu Çıkmış Soruları
- 20 soru
- Soru metinleri açık; şıklar ve cevap anahtarı uygulamada
- 1"-- insan dillerinin hayvan seslerinin taklidi esasına dayandığını ileri sürer." Yukarıdaki cümlede boş bırakılan yeri aşagıdakilerden hangisi dogru şekilde tamamlar?
- AYansıma kuramı
- BDing dong kuramı
- CUnlem kuramı
- DGüneş dil kuramı
- EEtkileşim kuramı
- 2I. Ilk yazılı belgelerin ait oldugu dil olan Sümerce, Hititçe vd. pek çok antik dilin dil bilgisi yazılmıştır. Il. Tarihteki hiç bir dil modern dillerden geri degildir. Ill. Bazı dillerin dil bilgisi karmaşık, bazı dillerin ise daha basittir. IV. Bütün diller, bugün itibarıyla, her türlü ileri teknoloji araçlarından çok daha gelişmiştir. Yukarıdaki özellikler bilimsel bakımdan dilin aşağıdaki hangi özelliğini açıklamaktadır?
- ADilde nedensizlik ilkesi esastır.
- BDilin üretim yetisi sınırsızdır.
- CDil, bir sistemdir.
- DDilin temeli sestir.
- EIlkel dil, gelişmiş dil ayrımı yoktur.
- 3Devlet yönetimi, egitim, ekonomi vb. bütün alanlarda kullanılan, yasal, kurumsal, toplumsal desteği, edebî gelenegi, ortak yazım sistemi, genel kabul gören sözlüğü, yazım kılavuzu, ortak söyleyiş sistemi vb. bulunan dil veya değişkeye ------- denir. Yukarıdaki cümlede boş bırakılan yeri aşağıdakilerden hangisi doğru şekilde tamamlar?
- AUluslararası dil soru
- BKuralcı dil
- CÖlçünlü dil
- DIzole dil
- EBetimleyici dil
- 4II. Meşrutiyet'in ilanından sonra dilde sadeleşme hareketinin öncüleri sayılan isimler aşağıdakilerinden hangisinde birlikte ve doğru verilmiştir?
- AOmer Seyfettin- Ali Canip- Ziya Gökalp
- BZiya Paşa- Namık Kemal- Şinasi
- CAhmet Haşim- Tevfik Fikret- Ali Canip
- DYahya Kemal- Mehmet Emin —Mehmet Akif
- EZiya Gökalp- Tevfik Fikret- Necip Asım
- 5Bakü Türkoloji Kongresi ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
- ADil Encümeni bu kongrede Türkleri temsil etmiştir.
- BAlfabe değişikliği için bütün Türk lehçelerinden ortak sesler alınması kararı çıkmıştır.
- CIşaretli harflere olabildiğince çok yer verilmesi kararı kabul edilmiştir.
- DBütün Türklerin Latin harflerine geçmesi tavsiye kararı bu kongrede alınmıştır.
- ETurkçede çift harflerin yer almasına karar verılmıştır.
- 6Kuzey Türklügünün hakim unsuru olan Kıpçak Türklüğünün yazı dilidir ve Altınordu Dönemi'nde oluşan edebi dilin devamıdır. Asıl Kıpçak sahasında yani Karadeniz'in kuzeyinde bu lehçeyle oluşturulan en önemli eser Avrupalilar tarafından yazılmış olan ----- adlı eserdir. Yukarıdaki cümlede boş bırakılan yeri aşağıdakilerden hangisi doğru şekilde tamamlar?
- ACodex Cumanicus
- BDîvân-i Hikmet
- CMuhakemetü'l-Lügateyn
- DKutadgu Bilig
- EAtebetü'l-Hakâyık
- 7Aşağıdaki cümlelerin hangisinde "ünsüz düşmesine" ugramış sözcük kullanılmamıştır?
- AUfacık çocuklar burada tütün işinde çalışıyorlardı.
- BÇocukluğumun geçtiği bu köyde yine daracık sokaklarda gezindım.
- CO minicik atileriyle bize sonsuz sevgisini sunuyordu.
- DCaddeden geçerken büyücek bir binanın önünde durduk. E Burada • küçücük akıllarıyla bizi
- Ekandırmaya çalışıyorlardı.
- 8hamir > hamur örneğinde görülen ses olayı hangi seçenekte doğru verilmiştir?
- AÖn damaksıllaşma
- BUnlü düzleşmesi
- CUnlü yuvarlaklaşması
- DUnlü genişlemesi
- EUnsüz benzeşmesi
- 9Aşağıdaki cümlelerde altı çizili sözcüklerin hangisinde addan ad yapım eki vardır?
- AYazar, bu konuda da çengeli bize takmış gibiydi.
- BKomşumuz nazik jestlerle gönlümüzü alırdı hep.
- CBir güzelin gözlerine vurulmuştu o da.
- DSenin gönlünde hâlâ o Adanalı güzel mi var?
- EŞöyle kalabalık bir sofrada buluşsak yine.
- 10Aşağıdakilerden hangisi 'örnekseme' yoluyla üretilmiş bir kelimedir?
- Aimge
- Buydu
- Cyakacak
- Dtoptan
- Epopüler
- 11Yapım/türetim ekleri yeni sözcükler yapma görevi bulunan eklerdir. Buna göre aşağıdaki altı çizili sözcüklerden hangisi yapım eki almamıştır?
- ABir tek sana açık gönül sarayım şimdi.
- BBu konuyu bilimsel bir bakış açısıyla açıklamak mümkün mü?
- CBahçenin en güzel süsleriydi kelebekler sanki.
- DBu muydu aşka doğru bu sonsuz uyum acaba?
- EDüşleri kötürüm edecek zenginlik neye yarar șu dünyada.
- 12Aşağıdaki cümlelerin hangisinde aitlik öbeği bulunmaktadır?
- AZümrüt yeşili küpeler ona çok yakışmıştı.
- BTavşan kanı çayları içince sabah yorgunluğumuz da geçti gitti.
- CBizimle ilgilenen kızların hepsi de çok güleryüzlüydü.
- DSozlerindeki acı bana çocukluğumu anımsatıyordu.
- EMutfağı geniş bir evde oturmayı hayal ederdi Ayşe hep.
- 13Aşağıdaki cumlelerin hangisinde, soru anlamı edatla oluşturulmuş bir sözcük öbeği ile saglanmıştır?
- ABu işe niye karşı olduğunu nasıl açıklayacak ailesine?
- BBuraya senin için geldiğini biliyor musun?
- CYabancıların buraya girmemesi için ne gibi onlemler aldın?
- DSenin için söylenilenlerinden haberin var mı?
- EBu gibi durumlarda sence nasıl davranmalıyız ona?
- 14Aşağıdaki cumlelerden hangisinde argo sözcük kullanılmıştır?
- AHer şeye rağmen sana yalan söylemeye dilim varmadı.
- BBabadan kalan her şeyi bitince, buralardan tüydü gitti.
- CCahildim, dünyanın rengine kandım, diyor saz ustamız.
- DBu kadar içten pazarlıklı olmasaydın seni affedebilirdim.
- EKalabalıga aldırmadan ona orada ulu orta hakaret etti.
- 15Insanlar; herhangi bir biçimde canlarını yakana, kendisine, ailesine, yakınlarına, komşularına, ülke ve milletine kötülük edenlere, kendilerini sıkıntıya düşürenlere yine din içerikli olan ve kötülük dileyen sözler söyler ve en yüce güç olarak düşündükleri Tanrı'dan bu davranışın cezasını vermesi için dilekte bulunurlar. Işte buna -- denir. Yukarıdaki cümlede boş bırakılan yeri aşağıdakilerden hangisi doğru şekilde tamamlar?
- Allişki sözleri
- BKargış
- CAlkış
- DArgo
- EIkileme
- 16Türkçede bütün sözcük türlerinden ikileme yapmak mümkünken, özel isimlerle ikileme yapılmamaktadır. Buna göre aşağıdakilerden hangisi yukarıdaki duruma uymamaktadır?
- AHayatı olduğu gibi kabul etmek, yerli yersiz üzülmemek gerek.
- BBütün borçlarını günü gününe ödemeye çalışırdı.
- CGeçmişteki hatalarının bedeli olarak evini haraç mezat satmak zorunda kaldı.
- DAğır ağır çıkacaksın bu merdivenleri diyordu ya Haşim.
- EBabam, Onu dinlemeyen ablama gördün mü sonunda Hanya'yı Konya'yı, diye çıkıştı.
- 17"'Çalışan çabalayan insanlar her zaman etraflarında fark edilir." cumlesi aşağıdakilerden hangi atasözü ile tamamlanırsa anlam pekiştirilir?
- ABoş çuval dik durmaz.
- BCan çıkmadan huy çıkmaz.
- CKeskin sirke küpüne zarardır.
- DIşleyen demir ışıldar.
- EElden gelen öğün olmaz, o da vaktinde bulunmaz.
- 18Türkçe, dile getirilmesi en güç olan, ayrıntı sayılabilecek kavramları son derece canlı imgelerle anlatan, söz fırçasıyla insan zihninde canlı resimler çizebilen güçlü bir dildir. Söz sanatı sayılan anlam olayları içinden somutlaştırma ile dilde çok anlamlılığı sağlayan eğilim, Türkçede en güzel örneklerini bulur. En ince, ayrıntı sayılabilecek soyut kavramlar, somutlardan yararlanılarak en güçlü bir biçimde anlatılır. Yukarıdaki paragrafta Türkçenin hangi özelliği vurgulanmaktadır?
- ACoğrafi yaygınlık
- BTarihsel derinlik
- CAkrabalık adlarında çeşitlilik
- DYapım eklerinin çokluğu
- ESoz varlığı ve anlatım gücü
- 19Aşağıdakilerden hangisi dilin kullanımı sırasında ortaya çıkan sorunlardan biri değildir?
- ASözcüklerin yanlış söylenmesi
- BDilin sözcük sayısının az olması
- CSozcüklerin yanlış yazılması
- DSözcüklere yanlış anlam yüklenmesi
- ECümlenin ögeleri arasındaki uyumsuzluktan kaynaklanan anlatım bozukluğu
- 20Aşağıdakilerden hangisi Türk Dil Kurumunun yabancı kaynaklı sözlere karşılık önerdiği sözlerden değildir?
- Aselfie - özçekim
- Banchorman - ana haber sunucusu
- Cviyadük - köprü yol
- Darboretum - ağaç parkı
- Emobbing - aldırma