Web Yayıncılığı Araçlarının Temel Özellikleri

Web yayıncılığı süreçleri:

• Bir web sitesi oluşturma sürecini,

• Oluşturulan web sayfalarına içerik yükleme sürecini ve

• İlişkili web sayfaları oluşturarak bu web sayfalarının içeriklerini güncelleme sürecini,

içermektedir.

Bir web yayıncısının sahip olması gereken unsurlar ise şu şekilde özetlenebilir:

• Web sitesi geliştirmek için kullanılabilecek bir yazılım

• Web sitesine içerik yükleyebilmek ve bu içerikleri güncelleyebilmek için internet bağlantısı

• Web sitesini içinde barındıracak olan bir web sunucusu

Web yayıncılığının sunduğu avantajlar ise şu şekilde özetlenebilir:

• Üretim tarihi ne olursa olsun içeriklerin yayınlanabileceği bir ortam sunar.

• Web ortamına etkileşimli içeriklerin yüklenmesine olanak tanır.

• İçeriklerin çok fazla kullanıcıya ulaşabilmesi için önemli bir potansiyeli taşır.

• İstenildiği zaman ve istenildiği yerde içerikler yüklenebilir/güncellenebilir.

• Kullanıcıların içerikler hakkında geri bildirim verebilmelerine olanak tanır.

• Reklamcılar için elverişli bir ortam sunar.

FTP’yi kullanabilmek için gerekli olan unsurlar şu şekildedir:

• İnternet bağlantısı

• FTP yapılacak sunucu adresi

• FTP kullanıcı adı

• FTP şifresi

• Bağlantı yapılacak port

• Bağlanılacak bilgisayarda, FTP protokol komutlarını yorumlayacak çalışır durumda bir FTP servis programı yani FTP sitesi

Dosya transferi aşamasında kullanıcılara hizmet veren FTP için kullanılan bazı programlar vardır. Kullanıcılar arasında en fazla tercih edilen FTP programları şu şekilde sıralanmaktadır:

• Filezilla

• FileMaker

• WinSCP

• CyberDuck

• Transmit

• CuteFTP

• Core FTP

• Smart FTP

Hosting hizmeti alınan sağlayacılar, ayrıca talep edildiğinde şu hizmetleri de yerine getirebilmektedir:

• Güvenli web siteleri için SSL sertifikalar

• Sayfa kurma

• Geliştirici araçlar

• Genellikle canlı sohbetlerin kullanıldığı müşteri destek hizmeti

• Otomatik web site yedekleme

• WordPress ve Drupal gibi tek tık yazılım kurulumu

Linux tabanlı hosting hizmetidir. Linux işletim sistemine sahip web sunucularda Linux tabanlı hosting hizmeti kullanılmaktadır. PHP, MySQL, Perl ve Cgi kullanılan siteleri barındırmak için Linux tabanlı hosting hizmeti idealdir. Ayrıca WordPress ve OpenCart gibi popüler içerik yönetim sistemleri için en uygun olan hosting hizmeti Linux tabanlı hosting hizmetidir.

Bulut sunucu hizmeti aracılığıyla birden fazla fiziksel sunucunun oluşturduğu sunucu havuzundan, sanallaştırma yöntemi kullanılarak sanal fiziksel sunucular elde edilmektedir. Bulut sunucu hizmetinde sunucu kaynaklarının kullanımı bir panel üzerinden ihtiyaçlar doğrultusunda ayarlanabilmektedir. Bu bakımdan sistem kaynaklarına duyulan ihtiyaçlar düzenlenmesi gerektiğinde fiziksel olarak bir sunucu değişikliğine gerek duyulmamaktadır. Bulut sunucu hizmetinde herhangi bir donanım arızasında web sitesi olumsuz olarak etkilenmemektedir. Bulut sunucu hizmetinin sağlamış olduğu bir diğer avantaj ise web site hızlarının daha yüksek olmasıdır. Bu sayede kullanıcılar, web sitesinde daha yüksek hızlarda gezi- nebilmektedirler.

En sık kullanılan dosya yöneticileri şu şekilde sıralanabilir:

• Total Commander

• Commander One

• Free Commander

• Q-dir (Quad Explorer)

• Frigate3

HTML editörleri her bir web sayfasının temelini oluşturan HTML belgelerinin oluşturulması ve dü- zenlenmesi aşamasında kullanılmaktadır. HTML belgesi oluşturmak isteyen kullanıcılar, herhangi bir özel programa ihtiyaç duymazlar. Not Defteri ve Text Edit gibi basit metin düzenleyiciler kullanılarak bir HTML belgesi oluşturulabilmektedir. Bunun yanı sıra ileri düzeyde gelişmiş bir HTML belgesi oluşturmak isteyen kullanıcılar ise bazı HTML editör programlarını kullanabilmektedir. En sık tercih edilen HTML editör programları ise şu şekilde sıralanabilir:

Temel özelliklere sahip bir metin editörü kullanılarak HTML kodları yazmanın ve bu sayede bir web sitesi oluşturmanın mümkün olduğuna ancak bunun zor ve yorucudur. Bu noktada işe koşulması gereken gelişmiş web yayıncılığı araçlarından söz edilebilmektedir. Lisanslı web yayıncılık araçları da tıpkı gelişmiş özelliklere sahip sürükle bırak web yayıncılığı araçları gibi yazılımcıların işlerini oldukça kolaylaştıracak niteliklere sahiptirler. Kullanıcıların en fazla tercih ettikleri lisanslı web yayıncılık araçları şu şekilde sıralanabilir:

• Adobe Dreamweaver
• Microsoft Expression Web

Kullanıcılar için bilgilere her yerden ulaşma ve yedekleme imkânı sunan bulut bilişim sistemleri, teknolojinin gelişerek hayatımıza entegre olmasıyla birlikte güncelliğini sürekli koruyan ve gelişimini sürekli olarak devam ettiren sistemlerdir. 1960’lı yıllarda John McCarhty’nin hesaplama işlemlerinin gelecekte geniş kamusal ağlar üzerinden ger- çekleşeceği fikri ile ortaya çıkmış olan bulut bilişim teknolojisi, ortak kullanılan kaynaklar üzerinde ihtiyaca göre ölçeklenebilen, anında kullanıma hazır, kaynak ataması ve yönetimi kolay yapılabilen bilgi ve iletişim servisleri olarak tanımlanmaktadır. Bu bağlamda, bulut bilişim teknolojisinin internet ağı üzerinde veri depolayarak ortak bilgi paylaşımını mümkün kılan ve kullanıcılara esneklik sağlayan hizmetler olduğu ifade edilebilir.

PaaS hizmetinde web yayıncıları için isteğe bağlı bir ortam sunulmaktadır. Bu hizmet türünde, kullanı- cıların hâlihazırda bulunan altyapıya yatırım yapmaksızın ihtiyaç duyulan geliştirici araçlara erişmelerine ve mobil uygulama yazılımlarını yönetmelerine olanak tanınmaktadır. Hizmeti veren firma, altyapı ve orta katman yazılım bileşenlerini barındırmaktadır. Web tarayıcıları aracılığıyla kullanıcılar bu servislere erişim sağlayabilmektedir.

Web yayıncılığında kullanılan bulut platformlar şu şekilde sıralanabilir:

• Microsoft Azure
• Amazon
• Google Cloud Platform
• Ibm Cloud
• Salesforce

İnternet teknolojilerindeki gelişmelerle doğru orantılı bir şekilde web yayıncılarının daha fazla kullanmaya başladığı bulut bilişimin, kullanıcılar açısından birçok avantaj sağladığını söylemek mümkündür. Bu avantajlar şu şekilde özetlenebilir

Microsoft’un Office yazılımları serisinde yer alan Microsoft Publisher, web yayıncıları tarafından sıklıkla tercih edilen bir masaüstü web yayıncılık aracıdır. Kullanımı uzmanlık gerektirmeyen ve .pub uzantılı dosyalar kaydeden bu program ile birlikte kullanıcılar, hayal güçlerini kullanarak kısa sürede bülten, dergi, logo, el ilanı, branda, afiş, haber bülteni, davetiye, takvim, etiket, kitap, reklam ve kartvizit tasarlayabilmektedir. Bununla birlikte bir web sitesinin tasarımında da Microsoft Publisher aracından faydalanılabilmektedir.

Microsoft Publisher programında yayın hazırlama sürecinin genel hatları ise şu şekilde özetlenebilir:

• Sayfa boyutu, sayfa yönü gibi sayfa özelliklerinin ayarlanması

• Marj ayarı, kesim yerlerinin ve taşırma paylarının ayarlanması, katlama paylarının ayarlanması, cilt paylarının ayarlanması vb. gibi baskı ayarlarının yapılması

• Tasarımda kullanılacak metinlere ilişkin tipografik öğelerin (yazı tipi, punto büyüklüğü, harfler ve satırlar arasındaki boşluklar vb.) ayarlanması

• Kullanılacak resimlere göre renk ayarlamalarının yapılması

• Metin, resim, şekil, tablo gibi öğeler kullanılarak yayının tasarlanması

• Hazırlanan tasarımın hangi formata uygun olarak ürün dosyasının üretileceğinin belirlenmesi

Adobe InDesign programında yayın tasarım sürecinin genel hatları ise şu şekilde özetlenebilir:

• Hazırlanmak istenen yayının sayfa sayısı, marj ayarları, sayfa boyutu, sütün sayısı, sayfa yönü gibi sayfa özelliklerinin ayarlanması
• Oluşturulacak yayında kullanılacak metin, resim, şekil, tablo gibi tüm ögelerin sayfaya eklenerek yayının tasarımının yapılması
• Metinlere ilişkin tipografik ögelerin düzenlenmesi
• Şekillere ait dolgu ve kenarlık renkleri ile efektlerin düzenlenmesi
• Resimlere ait kenarlık, yerleşim düzeni ile çeşitli efektlerin düzenlenmesi
• Buton, resim galerisi, video, ses gibi çeşitli interaktif öğelere ilişkin ayarların yapılması
• Tasarım işlemi bittikten sonra yazım, dilbilgisi, resim, renk, sayfa düzeni gibi kontroller yapıldıktan sonra hazırlanan yayının ne tür bir ürün (basılı, web veya dijital yayın) olarak üretilecek ise o formata göre kaydedilmesi

QuarkXPress, masaüstü yayıncılıkta önemli markalardan biri olan Quark Inc. firmasının sayfa tasarım programıdır. MacOS ve Windows gibi fark- lı işletim sistemlerinde kullanılabilen QuarkXPress programı aracılığıyla önceki masaüstü web yayıncılık programlarında olduğu gibi dergi, gazete, kitap, broşür, katalog, el ilanı gibi ürünler tasarlanabilmektedir. Web yayıncılar, QuarkXPress programını kul- lanarak hem dijital hem de mobil cihazlara yönelik etkileşimli yayınlar tasarlayabilmektedir. Bununla birlikte, lisanslı bir yazılım olan QuarkXPress’de güncel teknolojilere uygun yayınlar hazırlama desteği bulunan yazılım ile hem masaüstü hem de iPad, iPhone, Kindle Fire, Android tablet ve akıllı telefonlara uygun etkileşimli içeriğe sahip web yayınları oluşturulabilmektedir.