Planlama ve Sürdürülebilirlik

Kapitalizmde asıl amaç, sermayenin sürekli büyütülmesidir.

Kapitalizmde, doğa insan üretimi ve tüketimi için var olan salt ‘kaynaklar yığını’ olarak görülmektedir. Doğal kaynakları ham madde olarak görme eğilimi, doğaya olan bakış açısını derinden etkilemiş ve içinde yaşadığımız, bir parçası olduğumuz dünyanın insandan ayrışarak meta olarak algılanmasına sebep olmuştur.

Canlıların dağılımını, miktarını belirleyen ve onların çevrelerinde meydana gelen karşılıklı ilişkileri inceleyen bir bilim dalıdır.

Planlama açısından değerlendirildiğinde, doğal alanı kültürel/yapılaşmış alana dönüştüren bir eylem olarak planlama ve kentleşme süreçleri ekolojik döngülerin bozulmasında etkin bir rol alıyor gibi görünmektedir.

Çevre, ‘insan yaşamını koşullandıran doğal ve yapay ögelerin tümü anlamına gelmeye başlamıştır. Tanım, zamanla derinleşmiş ve bazı temel ögeler önem kazanmıştır.
Bunlar:
• İnsanla birlikte tüm canlı varlıklar,
• Cansız varlıklar,
• Canlı varlıkların eylemlerini etkileyen ya da etkileyebilecek fiziksel, kimyasal, biyolojik, toplumsal nitelikteki tüm etkenlerdir.

Çevre sorunları, çeşitli insan faaliyetleri nedeniyle çevresel değerlerin zarar görmesi sonucu oluşmaktadır.

• Hava Kirliliği
• Su Kirliliği
• Toprak Kirliliği

Belirli bir mekânı kaplayan, içinde çeşitli canlı ve cansız varlıkları barındıran yaşam dünyalarıdır. Ekosistemleri oluşturan varlıklar arasında çok sıkı ve karmaşık bir ilişkiler ağı bulunmaktadır.

Kentler, yapay bir ekosistem olarak kabul edilmektedir.

Kentsel alandaki arazi örtüsünün değişmesi ve asfalt, beton, çelik, cam gibi güneş ışığını yansıtıcı yüzeylerin artması ile kent içindeki sıcaklığın eş zamanda, çevresindeki kırsal alandan daha yüksek olmasıdır. Dünyadaki tüm kentler çevrelerindeki kırsal alanlara oranla ortalama 5°C daha fazla sıcaklığa sahiptir.

Sürdürülebilirlik kavramı ilk kez, 1982 yılında Dünya Doğayı Koruma Birliği (IUCD) tarafından kabul edilen ‘Dünya Doğa Şartı’ belgesinde yer almıştır. Buna göre; insanların yararlandığı ekosistem, organizmalar, kara, deniz ve atmosfer kaynaklarının yönetiminde kendilerini yenileme kapasitelerini bozmadan ve bütünlüklerini tehlikeye atmadan başarabilmeleri olarak dile getirilmiştir.

Sürdürülebilirlik, toplumun doğal, insani ve teknolojik kaynaklardan faydalanma kabiliyetinin, mevcut bütün insanların ve
gelecek nesillerin sağlık, varlık, ekonomik, güvenlik ve geleceklerini şekillendirme için tüm yaşamın ve üretimin bağlı olduğu ekolojik sistemi garanti edebilmesidir.

• Büyümenin denetlenmesi ve arazi kullanım planlaması
• Eşitlik ve çevresel adalet
• Kentsel tasarım
• Ulaşım
• Çevre koruma ve restorasyon
• Enerji ve malzeme kullanımı
• Yeşil mimarlık ve yapılaşma
• Ekonomik gelişme
• Nüfus

Ekolojik planlama, doğal kaynakların doğru ve akılcı bir şekilde yönetilmesini sağlama anlayışı
üzerine oturmaktadır. Kentlerin, ekolojik, çevresel değer ve varlıkların zarar görmesini engelleyip, sürdürülebilirliğini sağlayacak bir planlama seçimi ve yaklaşımı ile planlanmasını öngörmektedir,

Mekânın bulunduğu yer ve coğrafyayla arasındaki bağların gevşemesi, kapitalist ekonominin gereklilikleri doğrultusunda mekânın değişim geçirerek niceliksel değerlerinin ön plana çıktığı planlama anlayışıdır.

Sürdürülebilir arazi kullanımı için kentsel alanın etkin biçimde planlanması, çevresindeki tarım alanlarının, ormanların, sulak alanların ve doğal habitatların korunması önem kazanmaktadır

Sürdürülebilir arazi kullanım ilkeleri, kompaktlık, yoğunluk, karma arazi kullanımı olarak sıralanabilir

Çatı yüzeyinde her türlü bitkilendirmeyi içeren, yüzey alanı su geçirmeyen katmanla kaplı ve üzerinde toprak ve
bitkisel unsurlarla kaplı alandır.

Bina yüzeyinin üzerinde veya yüzeyden kısa bir mesafe uzağa yerleştirilen destek elemanlarına tırmanan veya bu
elemanlara asılan saksılarda yetişen bitkilerin yüzey kaplaması sonucu oluşan bitki örtüsüdür.

Bir görüş çerçevesinde yer alan bütün doğal ve kültürel çevrenin meydana getirdiği komposizyondur.

LEED Sertifika Sistemi, yeşil yapı derecelendirme sistemi olarak bilinmektedir. Sistem, inşaat tasarım ve yapım aşamasında uygulanacak ‘yeşil’ yapım ilkelerini belirlemiştir. LEED ve diğer derecelendirme ve sertifika sistemleri yapıların sürdürülebilirliğini, enerji performanslarını ve ne kadar yeşil olduklarını denetleme ve onaylama görevini üstlenirler.

Akıllı binalar, enerji verimliliğini artırmak üzere binanın enerji harcamalarının otomatik olarak binanın kendi elemanlarıyla ve ek donatılarla kontrol edildiği sistemlerdir. Dolayısıyla akıllı binanın en önemli özelliği, kullanıcı konforundan ödün vermeden binanın enerji harcamalarının en az düzeyde olmasını sağlamaktır.

Bina kabuğu, binanın içi ile binanın dışındaki çevreyi birbirinden ayıran bina elemanlarıdır.