Türk Edebiyatının Mitolojik Kaynakları
Deneme Sınavı Soruları
- 20 soru
- Cevap anahtarı açık: çöz, sonucunu gör
- 1
Her gün ol ruhsârı gül-zâr-ı cinânı gözlerem
Her gice ol zülfi ‘ömr-i câvidânı gözlerem
(Necâtî Bey G.374/1)
Yukarıdaki beyitte sevgilinin yüzü neye benzetilmektedir?
- 2Divan edebiyatı geleneği bağlamında değerlendirildiğinde aşağıdaki kavramların hangisi diğerleriyle ilintili değildir?
- 3
Mezopotamya’da eski Sümer’de adı Dumuzi (Temmuz) olan tanrı, aşağıdaki adlardan hangisiyle anılmamıştır?
- 4
Mitoloji ve Yakındoğu edebiyatında kaplan aşağıdakilerden hangisini temsil etmez?
- 5
Efsaneye göre annelerinin çöldeki bir aygır heykeline bir defa sürünmekle gebe kaldığı, diğer atlardan boyu dört karış yüksek olan, her ayağına on çivi ile nal çakılmış atın adı aşağıdakilerden hangisidir?
- 6
Kaplan sembolünün Yakın doğu kültüründe İnanna ile özdeşleşmesi hangi kültür ile etkileşim sonucu olmuştur?
- 7
Mezopotamya’da eski Sümer’de adı Dumuzi olan fakat değişik bölgelerde ve zamanlarda Asur, Marduk, Baal, Adonis, Attis, Osiris gibi değişik adlarla adlandırılan ölen ve dirilen bitki tanrısı tarih boyunca Yunanistan’da, Anadolu’da, Suriye’de, Lübnan’da, Filistin’de birbirine esasta benzeyen fakat teferruatta ayrılan âyinler ve merasimlerle varlığını ve etkisini sürdürmüştür.
Yukarıdaki açıklama Klasik Türk Edebiyatı'ndaki hangi mitolojik motife aittir?
- 8
İnanna/İştar’ın savaş sırasında uyandırdığı korku ve dehşet, Mezopotamya’da hangi sembollerle ifade edilmiştir?
- 9
I.parlaklık
II.tazelik
III. pınar
IV.keder
V.kader
Divan şairi Ahmet Paşanın “Âb” kelimesi yukarıda verilen anlamlardan hangilerini içermektedir?
- 10
- İlk defa Türk destanlarını tetkik ederek onları yeni lisanla nazma çevirmeye ve yeni sanata mal etmeye çalıştı.
- Ziya Gökalp daima köklere kadar giderek payen devrin mitolojisini tetkik etti.
- İslâmî devrin destanlarıyla meşgul olmadı.
Yukarıdakilerden hangisi/hangileri Hilmi Ziya Ülken'in, Ziya Gökalp'in mitoloji ve destanlarla ilgili çalışmaları hakkındaki değerlendirmeler ile ilgili doğru bilgi içerir?
- 11
"İzârın âbı ne sudur ki hüsn mevcini urur Letâfetinden eder hattına sirâyet-i lutf "
(Yanağının parlaklığı nasıl bir sudur ki güzellik denizinin dalgası gibi dalgalanır. Letâfetinden, yani yüzünün şeffaflığından yüzündeki küçük ayva tüylerine lütûf sirayet eder)
Mısralarında şairin ilişki kurduğu kavram-sembol hangisinde doğru verilmiştir?
- 12
Divan edebiyatında akşam vaktindeki güneş nasıl tasavvur edilir?
- 13
Tasavvufi bağlamda Simurg neyi sembolize eder?
- 14
İran mitolojisi ile ilgli;
I. En eski bilgiler MÖ. XV. yüzyıla aittir
II. İran kahramanlık hikâyeleriyle efsanelerinin tarihi, Aryaların İran topraklarına geldikleri günlerden başlar
III. İran Efsanelerine konu olan hikayelerin anlatımların temellerini oluşturan tarihsel gelişmeler, efsaneler vedinsel rivayetlerin birtakım örnekleri de Avestâ’da görülmektedir.
IV. Klasik rivayetler dinsel, ulusal ve tarihsel gerçekler şeklinde Eşkaniler döneminde yazıya aktarılmıştır
açıklamalardan hangileri doğrudur?
- 15Mit dendiğinde neredeyse tamamen “Yunan Mitleri” anlaşılırken, hemen hemen bütün milletlerin mitolojisi olduğu gerçeğini ortaya çıkartan temel etken aşağıdakilerden hangisidir?
- 16
I. Tulpar: Gök Tanrı’ya ulaşan kutsal geçit.
II. Ötüken ormanı: Bir ulusun bütün tanrı ve tanrısal güçleri.
III. Erlik: Yeraltı dünyasının ve cehennemin (tamu) hakimi olan kötü ruh.
IV. Panteon: Türk mitolosindeki efsanevî kanatlı ve uçan at.
V. Umay: Türk mitolojisinde dişi tanrıça.
Yukarıda verilen Türk mitolojisindeki kavramların açıklamalarından hangisi/hangileri doğru verilmiştir? - 17Aşağıdaki tanımlamalardan hangisi yanlıştır?
- 18
Her yılın şubat ayında evlerin bahçesindeki kuyulardan çıkan cadı şeklindeki bu kötü ruha "Şubat karısı" adı verilir.
Yukarıda sözü edilen bu inanış aşağıdaki hangi şehrimizindir?
- 19
Bazı evlerde yaşadığına ve yaşadığı eve bet bereket, sağlık ve huzur verdiğine inanılan, çoğunlukla görünmemekle birlikte “iyi” bir ruh veya güç olarak tasavvur edilen olağanüstü varlık aşağıdakilerden hangisidir?
- 20
Kamlara (şaman) göre, güneşin ve ayın tutulmasının nedeni kötü ruhların onları yakalayıp karanlık dünyaya sürüklemeleridir. Bu nedenle
onları kötü ruhlardan korumak için aşağıdakilerden hangisini yaparlar?