Türk Edebiyatının Mitolojik Kaynakları
Ünite Sınavı Soruları
- 20 soru
- Soru metinleri açık; şıklar ve cevap anahtarı uygulamada
- 1
Aşağıdakilerden hangisi Fırtına Tanrısı Ninurta ile Tanrıça İnanna’ya dair bir semboldür?
- 2Simurg (Anka) Divan Edebiyatı’nda neyin timsali olarak görülür?
- 3
Klasik İslam edebiyatı ve Divan edebiyatında, güneşe bakabilen tek varlık aşağıdakilerden hangisidir?
- 4
Yakındoğu mitolojisinde, omuzlarında ok şeklinde ışıklar fışkıran bir erkek figürü aşağıdakilerden hangisini sembolize eder?
- 5
Mezopotamya'da ve Eski Sümer'de Dumuzi adlı bitki tanrısının aşağıdakilerden hangisi değişik bölge ve zamanlarda aldığı isimlerden birisidir?
- 6
Divan edebiyatında Ankâ, Zümrüdankâ adlarıyla geçen bu efsanevi kuşun Hint mitolojisindeki “garuda” kuşu, eski Mısırlıların en büyük tanrının formlarından biri olarak kabul ettikleri “benu” kuşunun bir uzantısı olan “phoneix” ve Türklerin milli sembollerinden, kartal, karakuş ve tuğrul gibi yırtıcı kuşlarla ilgisi olabileceği söylenmektedir. Türk edebiyatında bu adlarla bir motif olarak İran edebiyatından geçmiş olduğu kesin olmakla birlikte çok benzer efsanelerin İslamiyet’ten önceki Türk kavimleri arasında da yayılmış olduğu bilinmektedir.
Yukarıdaki açıklama Klasik Türk Edebiyatı'nda yer alan hangi mitolojik motife aittir?
- 7Rivayete göre, Tibet tarafında bulunan, bir geyiğin göbeğinde toplanan kandan elde edilen, kalbe ve dimağa kuvvet verdiği için eskiden tıpta ilaç olarak kullanılan, siyah rengi ve güzel kokusu bakımından sevgilinin saçına benzetilen ifade aşağıdakilerden hangisidir?
- 8
Yeraltı dünyasına inen tanrıça İnanna’yı ölümden çevirmek için Galatur ve Kurgarra adlı iki ruhun refakatinde yer altına inen nedimenin adı aşağıdakilerden hangisidir?
- 9
Aşağıdakilerden hangisi İmolugut olarak adlandırılır?
- 10
Mezopotamya’da eski Sümer’de adı Dumuzi olan fakat değişik bölgelerde ve zamanlarda Asur, Marduk, Baal, Adonis, Attis, Osiris gibi değişik adlarla adlandırılan ölen ve dirilen bitki tanrısı tarih boyunca Yunanistan’da, Anadolu’da, Suriye’de, Lübnan’da, Filistin’de birbirine esasta benzeyen fakat teferruatta ayrılan âyinler ve merasimlerle varlığını ve etkisini sürdürmüştür.
Yukarıdaki açıklama Klasik Türk Edebiyatı'ndaki hangi mitolojik motife aittir?
- 11Nûr-ı ‘ayn-ı ‘âdilân ya’nî hümâ-yı saltanatHakîm-i ‘âlî-himem Şehbâz-ı nusret-âfliyân(Yahya Bey K. 2/19)Bâz-ı encüm-sayd gibi her seher ŞehâBu merg-zâr-ı dehri kamu idesin şikâr(Yahya Bey K. 10/44)Kanunî Sultan Süleyman için söylenen bu beyitte yıldızları avlayan kartal hangi anlama gelmektedir?
- 12
Aşağıdakilerden hangisi Mezopotamya'da ölen ve dirilen bitki tanrısı olan ve Eski Sümer'de adı Dumuzi (Temmuz) olan tanrının farklı kültürlerdeki isim karşılığı değildir?
- 13Aşağıdakilerden hangisi mitolojik efsanelerdeki kahramanların bir türlü ele geçiremediği bir nesnedir?
- 14
I. Asur devrinden beri güneş tanrısının yeryüzündeki temsilcisi olan hükümdarın sembolüdür.
II. Bu sembol bir daire içinde kanatlı bir insan figürüdür.
III. Bazen sadece bir kuşun kanatları ve kuyruğu ile süslü bir disktir.
Yukarıdakilerden hangisi / hangileri Hümâ kuşu ile ilgilidir?
- 15
Sümer-Akat-Asur mitolojilerinde yağmur, fırtına, şimşek ve gök gürültüsü tanrısı Ninurta aşağıdaki hayvanlardan hangisi ile sembolize edilir?
- 16
Edebiyatta siyah rengi ve güzel kokusu bakımından ...... sevgilinin saçına benzetilir.
Yukarıdaki boşluğu Klasik Türk Edebiyatı'ndaki mitolojik motiflerden hangisi doğru şekilde tamamlar?
- 17
"Sararmış benzi yanar cismi ditrer başı ey meh-rû
‘Âsâ ile yürür mihrinle gün gayetde sayrudur"Yukarıdaki beyitte Zâti güneşi aşağıdakilerden hangisi şeklinde tasavvur etmiştir?
- 18
Ninurta sonradan sabah doğan güneşin veya ilkbahar güneşinin tanrısı hüviyetini alınca, aşağıdakilerden hangisi onun sembolü olmuştur?
- 19
Tarihin en eski yazılı destanı olan Gılgamış, hangi dilde yazılmıştır?
- 20Mezopotamya’da eski Sümer’de adı Dumuzi (Temmuz) olan fakat değişik bölgelerde ve zamanlarda Asur, Marduk, Baal, Adonis, Attis, Osiris gibi değişik adlarla adlandırılan, tarih boyunca Yunanistan’da, Anadolu’da, Suriye’de, Lübnan’da, Filistin’de birbirine esasta benzeyen fakat teferruatta ayrılan âyinler ve merasimlerle varlığını ve etkisini sürdüren mitolojik varlığın temel işlevi aşağıdakilerden hangisidir?