Osmanlı Türkçesi II
Ünite Sınavı Soruları
- 20 soru
- Soru metinleri açık; şıklar ve cevap anahtarı uygulamada
- 1
"...Lâkin îd-ı fıtr takrîbiyle halkın birbiriyle kesret-i ihtilâtından nâşî illet-i sâriye-i
mezbûre bi-iznillâhi te‘âlâ evâsıt-ı Şevvâl’e doğru..." ifadesinde bahsi geçen bayram hangisidir? - 2
Dulkadir beyleri ol Şâh-süvâr’a haber gönderdiler kim “gel! vilâyeti sana virelim, Mısırdan gelen Budağı bey itmeziz” didiler. Şâh-süvâr’a dahi Rûm pâdişâhından destûr oldı, vardı Budağı vilâyetinden sürüp çıkardı, yerine kendi pâdişâh oldı. Budak dahi gitdi Şâm’a düşdi. Mısır pâdişâhı eyitdi” Rûm pâdişâhı benimle yağı oldı” didi.
Verilen metinde Mısır Sultanı aşağıdakilerden hangisini söylemiştir?
- 3
Ber-vech-i bâlâ Melek-girmez deyu ma‘rûf olan bî-kâr odaları Bağçekapusı hâricinde yeniçerilerin otuzbir cemâ‘atinin mevkı‘i ve bir çok eskıyânın mahall-i fısk u fücûrı olup bu cihetle Melek-girmez deyu ma‘rûf olmus-idi.
Osmanlıca metinde geçen „fısk u fücûr“ sözcüğünün Türkçe anlamı aşağıdakilerden hangisidir?
- 4
Aşağıdakilerden hangisi Mustafa Nuri Paşa'nın eseridir?
- 5“... Bir ilçi ile eyü hediyeler bile gönderdiler, bir özrnâme ile Sultân Mehmed’e geldiler. Pâdişâh dahi anların özr- lerin kabûl itdi. Bir âlî ilçi gönderdi; “taht mübârek olsun” deyu bir nice yıldan sonra. Ve ammâ sultâna kim mektûb yazdılar evvel ki mektûblar gibi yazmadılar. Su’âl: Evvelki kanûn gibi yazmak neydi? Cevâb: “ Sultân-ı Haremeyn ba- bam” deyu yazardı. Şimdi “ hâdim-i haremeyn” deyu yaz- dılar ve dahi “ karındaşım Mısır sultânı deyu yazdılar...” Yukarıdaki metinde koyu yazılmış kısımdaki karşılaştırma ifadelerinde asıl vurgulanmak istenen düşünce aşağıdakilerden hangisidir?
- 6
Verilen metnin konusu nedir?

- 7
bu parçanın okunuşu aşağıdakilerden hangisinde doğru olarak verilmiştir? - 8
El-Hâsıl ol-vaktin hükmünce usûl-i tehafüziyyeye ri‘âyet olunamayup tâ‘ûn ise Dersa‘âdetde hükmüni ber-vech-i bâlâ bir sûret-i müdhisede icrâ itmekde ve gitdikce şiddetlenmekde idi.
Osmanlıca metinde geçen „tehafüziyye“ sözcüğünün Türkçe anlamı aşağıdakilerden hangisidir?
- 9
Metinde işaretli kısmın gramere türü nedir?

- 10
'...Ve bu mâcerâların târîhi hicretin sekizyüz altmışikisinde vâkı‘ oldı...'
Verilen cümledeki tarih miladi takvimde hangi yıla denk gelmektedir?
- 11
İstanbul’da ba‘zı cevâmi‘ ü mesâcid ve türbeler civârındaki makābire ve bunlara benzer mahâl-i sâ’ireye defn olunanlardan başka İstanbul kapularından geçürilen cenâzeler evâsıt-ı Ramazân’da ba‘zen binbeşyüz ve ba‘zen ikibin râddelerinde olup Galata ve Üsküdar ve Boğaziçi ile berâber yevmiyye ba‘zen ikibin ikiyüz ve ba‘zen üçbini mütecâviz olurdı.
Verilen metnin konusu aşağıdakilerin hangisinde verilmiştir?
- 12
I. Başkomutan, ordu komutanı anlamına gelmektedir.
II. Tamlama kesresinin kalkmasıyla oluşmuş birleşik isimdir.
III. Farsça karakterli tamlamadır.
Ser-asker kelimesi ile ilgili verilenlerden hangisi yada hangileri doğrudur?
- 13
Aşağıdaki metnin doğru okunuşu hangisidir?

- 14
Aşağıdaki metnin günümüz Türkçesine doğru çevirisi hangisidir?

- 15
'Sultân Mehmed Gâzî Trabzon gazâsı niyyetine Anadolu’ya geçdi, her ne kim niyyet itdi Hakk te‘âlâ müyesser itdi. Her vilâyetin hutbesi, sikkesi kendinin oldu, devletle yine tahtına teveccüh itdi. Her tarafın pâdişâhlarından ilçi geldi, Han’a “vilâyet mübârek olsun” deyu. Ve illâ Mısır sultânından ilçi gelmedi. Âdet-i muhabbet terk olundı; adâvete bir bahâne bu oldı...'
Verilen metinden yola çıkarak; aralarındaki düşmanlığın sebebi aşağıdakilerden hangisidir?
- 16
"Üsküdar Kādîsı Bozoklu Osman Efendi dahi ba‘zı irtikâbât ile ithâm olundığından henüz
müddet-i örfiyyesi hıtâm bulmadan bu sırada azl olundı."Yukarıdaki parçanın okunuşu aşağıdakilerden hangisinde doğru olarak verilmiştir?
- 17
"Bir de evâ’il-i devletde beylerbeyi ve mîr-livâların mansıb ve iktidârlarına göre üçer beşer yüz kadar dâ’ire-i mahsûsları halkı var idiyse de asıl kuvve-i askeriyyeleri muhavvel-i
uhdeleri bulunan eyâlât ve elviyede olan zü‘emâ ve erbâb-ı tîmârın ictimâ‘ından hâsıl olur
iken ahvâl-i askeriyye bahsinde îrâd olunacağı vechile anların nizâm ve kemiyyetine halel tareyân eylediğine mebnî beylerbeyi ve mîr-livâlar levend ve sekbân nâmıyla ikişer ve
üçer bin ve mu’âheze-i devletden havf üzre olanları daha ziyâde haşerât cem‘ ü istihdâm
ve ahâlînin başına belâ ider oldılar."Yukarıdaki metinde yer alan kavramlardan hangisi "liva" sözcüğünün çoğulu olarak kullanılmıştır?
- 18
bu parçanın okunuşu aşağıdakilerden hangisinde doğru olarak verilmiştir? - 19“... Hoşkadem dahi Mısır’a sultân oldı. Pâdişâh-ı Rûm dahi taht mübârek olsun deyu ilçi göndermedi. Âdet buydı kim gönderileydi...” Yukarıdaki ifadelerde“ âdet buydu kim gönderileydi...” ifadesinde kastedilen en doğru hüküm, aşağıdakilerden hangisidir?
- 20
"Ve bu mâcerâların târîhi hicretin sekizyüz altmışikisinde vâkı‘ oldı. Sultân Mehmed Gâzî zamanında. Ve bundan sonra nice yıl mahfice kinâyetle zindegânî olundı, biribirine ilçi göndermediler."
Osmanlıca metinde geçen „mahfice“ sözcüğünün Türkçe anlamı aşağıdakilerden hangisidir?